{"id":104518,"date":"2023-06-25T02:51:05","date_gmt":"2023-06-25T02:51:05","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=104518"},"modified":"2023-06-25T02:51:05","modified_gmt":"2023-06-25T02:51:05","slug":"bayramda-eti-saglikli-tuketme-yollari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=104518","title":{"rendered":"Bayramda eti sa\u011fl\u0131kl\u0131 t\u00fcketme yollar\u0131"},"content":{"rendered":"<p>UYGUN \u015fekilde kesilip, t\u00fcketilmeyen kurban eti v\u00fccutta baz\u0131 enfeksiyonlara, \u00f6zellikle kalp ve b\u00f6brek hastalar\u0131nda ciddi sa\u011fl\u0131k sorun-lar\u0131na yol a\u00e7abiliyor. \u2018\u2018Kurban Bayram\u0131&#8217;nda sofralar\u0131n vazge\u00e7ilmezi olan etin se\u00e7iminden kesimine, t\u00fcketiminden saklanmas\u0131na kadar her a\u015famada bilin\u00e7li olmak gerekiyor\u201d diyen \u0130\u00e7 Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Prof. Dr. Osman Erk, bu konuda bilinmesi gerekenleri \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klad\u0131:<\/p>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/24\/02-osman-12cm.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>\u0130\u00e7 Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Prof. Dr. Osman Erk<\/p>\n<\/div>\n<p><b>Kesim nas\u0131l yap\u0131lmal\u0131?<\/b><\/p>\n<p>Kesilecek hayvan\u0131n mutlaka veteriner kontrol\u00fcnden ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131 gerekir. Kesim \u00f6ncesi eller y\u0131kanmal\u0131, eldiven giyilmeli, \u00e7i\u011f etle direkt temastan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131 ve et topra\u011fa temas ettirilmemelidir. Kontrol edilmeyen ve uygun hijyen ko\u015fullar\u0131nda kesilmeyen hayvanlardan t\u00fcberk\u00fcloz (verem), tifo, \u015farbon, brusella, tenya, kist hidatik gibi hastal\u0131klar bula\u015fabilir, g\u0131da zehirlenmesi ya\u015fanabilir. Bu arada hayvan kesildikten sonra kan\u0131 iyice ak\u0131t\u0131lmal\u0131, g\u00fcne\u015f g\u00f6rmeyen serin bir yerde birka\u00e7 saat dinlendirilip daha sonra \u00f6n so\u011futma i\u00e7in buzdolab\u0131na konulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><b>Et ilk g\u00fcn yenir mi?<\/b><\/p>\n<p>Kesilen et s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gitmesi, sertli\u011finin ortadan kalkmas\u0131 i\u00e7in 24 saat bekletilmelidir. Etin bayram\u0131n ikinci g\u00fcn\u00fc t\u00fcketilmesi uygun olur. B\u00f6ylelikle hem lezzeti iyi olur hem de sindirimi kolayla\u015f\u0131r. \u00d6zellikle mide-ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131 olan ki\u015filer taze kurban\u00a0etini\u00a0hemen yememeli. Ayr\u0131ca et kahvalt\u0131da ve ak\u015fam yeme\u011finde de\u011fil, \u00f6\u011flen t\u00fcketilmelidir.<\/p>\n<p><b>Dondurmak besin de\u011ferini azalt\u0131r m\u0131?<\/b><\/p>\n<p>Et \u00e7abuk bozulur. Birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde t\u00fcketilecekse buzdolab\u0131nda 4 derecede saklanabilir. Derin dondurucuda ise eksi 18 derecede 6 ay kalabilir. Et k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7alara ay\u0131r\u0131l\u0131p, ya\u011fl\u0131 ka\u011f\u0131tlara sar\u0131larak derin dondurucuda muhafaza edilebilir. Kesinlikle al\u00fcminyum folyo kullan\u0131lmamal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc al\u00fcminyum ete ge\u00e7erek zehire d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr, kanserojendir, beyne zarar verir ve Alzheimer&#8217;\u0131 tetikler. Dondurulan etler ise mutlaka buzdolab\u0131nda \u00e7\u00f6zd\u00fcr\u00fclmelidir. D\u0131\u015far\u0131da \u00e7\u00f6zd\u00fcrmek bakteri \u00fcremesine neden olur. Etlerin buzdolab\u0131nda dondurulmas\u0131 ile i\u00e7indeki vitamin ve minerallerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde azalaca\u011f\u0131 da bilinmelidir.<\/p>\n<p><b>Ne kadar ve nas\u0131l t\u00fcketilmeli?<\/b><\/p>\n<p>Ki\u015finin sa\u011fl\u0131k durumuna ve ya\u015f\u0131na g\u00f6re g\u00fcnl\u00fck et t\u00fcketimi 100-150 gram\u0131 ge\u00e7memelidir. Fazlas\u0131 \u00f6zellikle ileri ya\u015ftakiler ve kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar i\u00e7in zararl\u0131d\u0131r, karaci\u011fer ve b\u00f6bre\u011fi yorar, kab\u0131zl\u0131k yapar. Et bol miktarda doymu\u015f ya\u011f i\u00e7erir, kalorisi y\u00fcksektir. \u00d6zellikle kalp ve b\u00f6brek hastalar\u0131 i\u00e7in tehlikelidir. Ayr\u0131ca et t\u00fcketirken g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen ya\u011flar\u0131n\u0131 ve \u00f6zellikle kuyruk ya\u011f\u0131n\u0131 yemeyin. Etle birlikte bol sebze t\u00fcketilmelidir. En az\u0131ndan taba\u011f\u0131n yar\u0131s\u0131 et yar\u0131s\u0131 sebzeyle dolu olmal\u0131d\u0131r. Etin bol limonlu ye\u015fil salatayla t\u00fcketilmesi sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha faydal\u0131d\u0131r. Salatadaki C vitamini, ette bulunan demirin emilimini sa\u011flar ve zengin lif i\u00e7eri\u011fiyle kab\u0131zl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nler. Kurban etinde bol miktarda doymu\u015f ya\u011f, kolesterol ve ara\u015fidonik asit vard\u0131r. A, C ve E vitaminleri, lif, folat, antioksidan miktar\u0131 ise d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Yenildi\u011finde k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde kanda kolesterol, trigliserit, \u00fcrik asit gibi zararl\u0131 kimyasallar\u0131n y\u00fckselmesine yol a\u00e7ar, damar sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bozar. K\u0131zarm\u0131\u015f, kararm\u0131\u015f, renk de\u011fi\u015ftirmi\u015f etlerden ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/24\/02-et27.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Sakatat zararl\u0131 m\u0131?<\/b><\/p>\n<p>Sakatatlar v\u00fccudun depo organlar\u0131d\u0131r, protein, A-B vitaminleri, selenyum ve \u00e7inko gibi minerallerden zengindir fakat kolesterol ve doymu\u015f ya\u011f i\u00e7erikleri de fazlad\u0131r. Ancak end\u00fcstriyel ve \u00e7evresel toksinler, tar\u0131m ila\u00e7lar\u0131, hayvanlara verilen hormon ve antibiyotikler bu organlarda birikir. Sakatatlar ayr\u0131ca deli dana hastal\u0131\u011f\u0131, vir\u00fcs ve parazit riski de ta\u015f\u0131yan b\u00f6l\u00fcmlerdir. Sadece organik olarak do\u011fada yeti\u015ftirilen hayvan sakatatlar\u0131 sa\u011fl\u0131\u011fa faydal\u0131d\u0131r. Ancak kalp-damar ve kolesterol hastalar\u0131 fazla t\u00fcketmemelidir.<\/p>\n<p><b>Haz\u0131ms\u0131zl\u0131\u011fa maden suyu<\/b><\/p>\n<p>Bayramda haz\u0131ms\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 t\u00fcm yemekler yava\u015f yava\u015f ve bolca \u00e7i\u011fnenerek t\u00fcketilmeli. Sindirime nane veya papatya \u00e7aylar\u0131 yard\u0131mc\u0131 olabilir. Kurban etini sindirmek i\u00e7in maden suyu da i\u00e7ilebilir. Ancak fazla t\u00fcketimi \u00f6dem ve tansiyon y\u00fcksekli\u011fine yol a\u00e7abilir.<\/p>\n<p><b>Beliniz ya\u011flanmas\u0131n<\/b><\/p>\n<p>Bayramda ikram edilen \u00e7ikolata ve tatl\u0131lar rafine \u015feker, doymu\u015f ya\u011f i\u00e7erir. Kalorileri fazla ve besin de\u011ferleri d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Bol doymu\u015f ya\u011f ve rafine \u015feker bel ve boyunda ya\u011f olarak birikir, obeziteye ve \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7ar. Bu yiyecekler \u00e7ok az miktarda t\u00fcketilmelidir. Haz\u0131ms\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 t\u00fcm yemekler yava\u015f yava\u015f ve bolca \u00e7i\u011fnenmelidir..<\/p>\n<p><b>\u00c7ay kahve yerine bol su i\u00e7in<\/b><\/p>\n<p>Bayramda fazla \u00e7ay ve kahve t\u00fcketimi; \u00e7arp\u0131nt\u0131 ve tansiyon bozukluklar\u0131na neden olabilece\u011fi i\u00e7in \u00f6zellikle kalp hastalar\u0131 i\u00e7in zararl\u0131d\u0131r. Yetersiz su t\u00fcketimi; ba\u015f d\u00f6nmesi, halsizlik gibi \u015fikayetleri beraberinde getirir. Dolay\u0131s\u0131yla \u00e7ay-kahve yerine g\u00fcnde 2.5 litre su t\u00fcketilmelidir.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bayramda kurban kesiminden etin muhafazas\u0131na kadar her a\u015famada baz\u0131 noktalara dikkat edilmesi gerekti\u011fini hat\u0131rlatan Prof. Dr. Erk \u2018\u2018\u00c7\u00fcnk\u00fc yap\u0131lan hatalar ve yanl\u0131\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131klar ciddi sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7abiliyor\u2019\u2019 dedi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":104519,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[1839,1426,82,1840,875],"class_list":["post-104518","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-bol","tag-eti","tag-gun","tag-tuketimi","tag-yag"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/104518","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=104518"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/104518\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":104520,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/104518\/revisions\/104520"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/104519"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=104518"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=104518"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=104518"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}