Bilim insanlar\u0131ndan olas\u0131 Marmara depremiyle ilgili art arda a\u00e7\u0131klama ve uyar\u0131lar gelirken, Prof. Dr. Celal \u015eeng\u00f6r\u2019\u00fcn beklenen b\u00fcy\u00fck Marmara depremi sonras\u0131 \u0130stanbul\u2019da ya\u015fanacaklara ili\u015fkin ortaya att\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler, g\u00f6zlerin bir kez daha mega kente \u00e7evrilmesine yol a\u00e7t\u0131.<\/p>\n
Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc M\u00fcd\u00fcr\u00fc Prof. Dr. Haluk \u00d6zener, beklenen Marmara depremi hakk\u0131nda son geli\u015fmeleri de\u011ferlendirdi.<\/p>\n
\u201cMARMARA\u2019DA HER YIL ORTALAMA 900 C\u0130VARI DEPREM OLUYOR\u201d<\/strong><\/p>\n 6 A\u011fustos\u2019ta Marmara Denizi\u2019nde olan 3.6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremi, Marmara\u2019n\u0131n ola\u011fan sismik aktivitesi olarak de\u011ferlendiren \u00d6zener, \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n \u201c\u00dclkemizin bir deprem b\u00f6lgesi oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi hepimiz taraf\u0131ndan biliniyor. Marmara\u2019ya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, Kandilli Rasathanesi Deprem Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc kay\u0131tlar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, zaten Marmara\u2019da her y\u0131l ortalama 900 civar\u0131 deprem oluyor.<\/p>\n Bu depremlerin bir k\u0131sm\u0131 da 4\u2019ten b\u00fcy\u00fck depremler. \u015eu ana kadar eski y\u0131llara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, y\u0131lda ortalama 4-5 tane 4\u2019\u00fcn \u00fczerinde deprem oluyor. Yani Marmara B\u00f6lgesini de deprem aktivitesinin oldu\u011fu bir yer olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, olan 3.6\u2019l\u0131k depreminde asl\u0131nda Marmara\u2019n\u0131n ola\u011fan sismik aktivitesine ba\u011flayabiliriz.<\/p>\n Ama bu \u015fu demek de\u011fildir. \u2018Bu 3.6\u2019l\u0131k deprem b\u00fcy\u00fck bir depremi tetikleyecek\u2019 bunu s\u00f6yleme \u015fans\u0131m\u0131z yok ama bunu s\u00f6ylerken de \u2018Marmara\u2019da 7\u2019den b\u00fcy\u00fck deprem olmayacakt\u0131r\u2019 demek de do\u011fru de\u011fil.<\/p>\n Dolay\u0131s\u0131yla olan depremler, Marmara\u2019n\u0131n ola\u011fan sismik aktivitesi. Bir\u00e7ok bilim insan\u0131n\u0131n kabul etti\u011fi gibi Marmara Denizi i\u00e7erisinde olabilecek b\u00fcy\u00fck bir deprem beklentisi b\u00fct\u00fcn bilim insanlar\u0131nda var ama her zaman oldu\u011fu gibi \u015funu belirtmek istiyorum. Bunula ilgili bir zaman s\u00f6yleme \u015fans\u0131m\u0131z yok.\u201d<\/p>\n \u201cFAY HATTININ DEN\u0130ZDEN GE\u00c7MES\u0130 B\u0130R AVANTAJ\u201d<\/strong><\/p>\n Siyaset \u00fcst\u00fc bir eylem olmas\u0131 gereken kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn, \u00f6ncelik s\u0131ras\u0131na g\u00f6re h\u0131zl\u0131ca tamamlanmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Haluk \u00d6zener, \u015f\u00f6yl\u015fe konu\u015ftu:<\/p>\n \u201c\u0130stanbul\u2019a 15-18 kilometre uzakl\u0131ktan ge\u00e7en fay hatlar\u0131 var. Bu da bilinmeyen bir \u015fey de\u011fil, bir avantaj olarak nitelendirilebilir. Yani T\u00fcrkiye\u2019nin bir\u00e7ok yerinden, \u015fehirlerin i\u00e7inden fay ge\u00e7erken Marmara Denizinin i\u00e7inden ge\u00e7en bir faydan bahsediyoruz.<\/p>\n O da en yak\u0131n yerle\u015fim alan\u0131na 15-18 kilometre uzakl\u0131k var. Tabii ki bu bir avantaj olarak kabul edilebilir. Faya ne kadar yak\u0131nsan\u0131z, zemininiz ne kadar k\u00f6t\u00fc bir zeminse daha fazla etkileniyorsunuz.<\/p>\n Binan\u0131z\u0131n yap\u0131s\u0131, binan\u0131z\u0131n kalitesi burada \u00e7ok etkiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla bir\u00e7ok farkl\u0131 parametreye ba\u011fl\u0131. Zemininiz sa\u011flamsa, faydan uzaktaysan\u0131z, binan\u0131z sa\u011flamsa do\u011fal olarak daha az etkileneceksiniz.\u201d<\/p>\n \u201cDEPREM OLMAZ DEN\u0130LEN YERLERDE B\u0130LE DEPREM OLUYOR\u201d<\/strong><\/p>\n T\u00fcrkiye\u2019de deprem korkusuyla \u015fehir de\u011fi\u015ftirmenin anlams\u0131z oldu\u011funu s\u00f6yleyen \u00d6zener, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n \u201cTabii herkesin ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, ki\u015fisel de\u011ferlendirmesi farkl\u0131 bu konuda yorum yapmak \u00e7ok do\u011fru olmaz. Ama her insan\u0131n korku e\u015fi\u011fi veya kayg\u0131 e\u015fi\u011fi farkl\u0131 olabiliyor. Fakat \u015fu ger\u00e7e\u011fi bilmek laz\u0131m, \u00fclkemizin neredeyse tamam\u0131na yak\u0131n\u0131 deprem k\u0131r\u0131lganl\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yor.<\/p>\n Yani depremden etkilenebilecek, deprem tehlikesi olan bir yerden bahsediyoruz. Kimine g\u00f6re y\u00fczde 80\u2019i, kimine g\u00f6re y\u00fczde 90\u2019\u0131 ama dedi\u011fim gibi T\u00fcrkiye\u2019de 500\u2019e yak\u0131n diri fay bulunmakta.<\/p>\n Herkesin \u00e7ok sa\u011flam olarak g\u00f6zledi\u011fi, Anadolu\u2019nun ortas\u0131 Konya\u2019da bile, deprem olmaz denilen yerlerde bile deprem oluyor. Aktif diri faylar, haritada g\u00f6z\u00fcken faylar oldu\u011fu gibi \u00f6rt\u00fcl\u00fc fay dedi\u011fimiz fiziksel olarak arazide tespit edilemeyen fakat deprem \u00fcretebilen faylar var.<\/p>\n Bulundu\u011funuz yeri terk etmek de\u011fil, bence depreme haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmak laz\u0131m. Dolay\u0131s\u0131yla sa\u011flam binalar, kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn h\u0131zlanmas\u0131 ve deprem g\u00fcvenli konutlarda oturuyor olmam\u0131z, sadece konutlar de\u011fil tabii ki i\u015f yerlerimizin, kamu binalar\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7ok \u00e7ok sa\u011flam olmas\u0131 laz\u0131m.\u201d<\/p>\n \u201cAFET R\u0130SK AZALTMA PLANI\u2019NA GE\u00c7T\u0130K\u201d<\/strong><\/p>\n Prof. Dr. Celal \u015eeng\u00f6r\u2019\u00fcn deprem sonras\u0131 \u0130stanbul\u2019da bir kaos ortam\u0131 olu\u015faca\u011f\u0131 iddialar\u0131n\u0131n sorulmas\u0131 \u00fczerine \u00d6zener, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/p>\n \u201cKi\u015filer \u00fczerinden gitmeyelim ama edindi\u011fimiz tecr\u00fcbelerden gideyim. 6 \u015eubat depremleri, 17 A\u011fustos depremi bizim i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli bir g\u00f6stergeydi. 6 \u015eubat depremlerinde asl\u0131nda 11 farkl\u0131 ili etkileyen depremlerden bahsediyoruz.<\/p>\n Asl\u0131nda pe\u015f pe\u015fe olan iki tane 7\u2019nin \u00fczerinde depremler, bunun bir tecr\u00fcbe oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu tecr\u00fcbelerden de ders \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Dolay\u0131s\u0131yla ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131zdan ders \u00e7\u0131kar\u0131rsak gelece\u011fe daha iyi bakabiliriz.<\/p>\n \u00dcmit ediyorum ders \u00e7\u0131karabiliyoruzdur. T\u00fcrkiye Afet M\u00fcdahale Plan\u0131\u2019ndan (TAMP), \u0130l Risk Azaltma Plan\u0131\u2019na (\u0130RAP) ve T\u00fcrkiye Afet Risk Azaltma Plan\u0131\u2019na (TARAP) ge\u00e7tik. Yani deprem olduktan sonra m\u00fcdahale etmektense depremden \u00f6nce riskleri azaltma y\u00f6n\u00fcnde giri\u015fimlerimiz var.<\/p>\n T\u00fcm T\u00fcrkiye, 81 il i\u00e7in, \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 AFAD taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar var. Yap\u0131lacak i\u015fler belli asl\u0131nda. \u00d6nemli olan yetkili ve sorumlu kurulu\u015flar\u0131n yap\u0131lacak planlamalar\u0131 harfiyen uygulay\u0131p riskleri azaltmas\u0131 gerekiyor. Riskler azalt\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman depremden sonraki s\u00fcre\u00e7lerde \u00e7ok \u00e7ok rahat edebilecek duruma gelece\u011fiz\u201d<\/p>\n CELAL \u015eENG\u00d6R NE DEM\u0130\u015eT\u0130?<\/strong><\/p>\n Gazeteci Fatih Altayl\u0131, bir operasyon ge\u00e7iren Celal \u015eeng\u00f6r’\u00fc hastanede ziyaret etmi\u015f, deprem hakk\u0131ndaki diyaloglar\u0131n\u0131 k\u00f6\u015fesine ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131. \u0130stanbul’dan ta\u015f\u0131nmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirten \u015eeng\u00f6r, oturdu\u011fu yerin sa\u011flam olmas\u0131na ra\u011fmen karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7esini \u015f\u00f6yle anlatm\u0131\u015ft\u0131: \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc depremden sonra \u0130stanbul’un ne hale gelece\u011fini biliyorum. Tabii ki, b\u00fct\u00fcn \u0130stanbul yerle bir olmayacak. 60-70 bin bina tamamen \u00e7\u00f6kmese de y\u0131k\u0131lacak. Kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in sokaklara girilemeyecek. Kente giren \u00e7\u0131kan yollar\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc kullan\u0131lamaz hale gelecek, ortaya \u00e7\u0131kacak kaos ortam\u0131nda sa\u011f kalanlar da g\u00fcnlerce belki haftalarca bloke olacak. Kentin elektrik, su, kanalizasyon ve do\u011falgaz alt yap\u0131s\u0131 da bitecek. \u0130lk g\u00fcn her yerde yang\u0131nlar olacak. \u0130tfaiye enkaz alt\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, itfaiyeciler enkaz alt\u0131nda oldu\u011fu i\u00e7in, ya da enkaz alt\u0131ndaki ara\u00e7lar\u0131na ula\u015famad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yang\u0131nlara m\u00fcdahale edilemeyecek. Kent d\u0131\u015f\u0131ndan yard\u0131m gelemeyecek. Bug\u00fcn deprem b\u00f6lgelerine giden yard\u0131m ve kurtarma ekiplerinin y\u00fczde 60’\u0131 \u0130stanbul’dan gidiyor. \u0130stanbul y\u0131k\u0131l\u0131nca \u0130stanbul’a zaten \u00e7ok az ekip gelebilecek, gelenler de kente giremeyecek. Yeni havaliman\u0131 dolgu zemine yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in muhtemelen hasar alacak ve bir s\u00fcre kullan\u0131lamayacak. Birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde kentte a\u00e7l\u0131k ba\u015flayacak. Ya\u011fmalar ba\u015flayacak. Bunu salg\u0131n hastal\u0131klar takip edecek. Enkazlar uzun s\u00fcre kald\u0131r\u0131lamayacak. Kenti a\u011f\u0131r bir koku saracak, nefes al\u0131nmaz hale gelecek.\u201d Prof. Dr. Celal \u015eeng\u00f6r’\u00fcn \u0130stanbul’dan ta\u015f\u0131naca\u011f\u0131n\u0131 ifade ederek, \u201c60-70 bin bina tamamen \u00e7\u00f6kmese de y\u0131k\u0131lacak. Kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in sokaklara girilemeyecek. Kente giren \u00e7\u0131kan yollar\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc kullan\u0131lamaz hale gelecek, ortaya \u00e7\u0131kacak kaos ortam\u0131nda sa\u011f kalanlar da g\u00fcnlerce belki haftalarca bloke olacak\u201d s\u00f6zleri tart\u0131\u015fma yaratt\u0131. Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc M\u00fcd\u00fcr\u00fc Prof. Dr. Haluk \u00d6zener, \u015eeng\u00f6r’e yan\u0131t verdi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":110043,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[26],"tags":[1958,4297,96,2167,2117],"class_list":["post-110042","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","tag-deprem","tag-fay","tag-istanbul","tag-kent","tag-marmara"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110042","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=110042"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110042\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":110044,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/110042\/revisions\/110044"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/110043"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=110042"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=110042"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=110042"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
(DHA)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"