{"id":116308,"date":"2023-08-21T10:51:03","date_gmt":"2023-08-21T10:51:03","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=116308"},"modified":"2023-08-21T10:51:03","modified_gmt":"2023-08-21T10:51:03","slug":"dehb-nedir-dikkat-eksikligi-hiperaktivite-bozuklugu-dehb-belirtileri-neler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=116308","title":{"rendered":"DEHB nedir? Dikkat eksikli\u011fi hiperaktivite bozuklu\u011fu (DEHB) belirtileri neler?"},"content":{"rendered":"

DEHB, dikkat eksikli\u011fi, hiperaktivite ve d\u00fcrt\u00fcsellik belirtileriyle tan\u0131mlanan bir n\u00f6robiyolojik durumdur. Hem \u00e7ocukluk d\u00f6neminde hem de yeti\u015fkinlikte g\u00f6r\u00fclebilen bu bozukluk, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131 etkileyebilir. Uygun tedavi ve destek ile DEHB\u2019yi y\u00f6netmek m\u00fcmk\u00fcn. \u00d6zg\u00fcn tedavi planlar\u0131, bireyin ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun \u015fekilde belirlenir. Bilgi ve anlay\u0131\u015fla yakla\u015farak, DEHB\u2019nin \u00fcstesinden gelmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n

DEHB NED\u0130R?<\/b><\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi Hiperaktivite Bozuklu\u011fu (DEHB), genellikle \u00e7ocukluk d\u00f6neminde ba\u015flayan ve yeti\u015fkinlikte de devam edebilen n\u00f6robiyolojik bir bozukluktur. Bu bozukluk, dikkat eksikli\u011fi, hiperaktivite ve d\u00fcrt\u00fcsel davran\u0131\u015flar\u0131n belirgin bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bir durumu ifade eder. DEHB\u2019nin kesin nedeni bilinmemekle birlikte, genetik, \u00e7evresel ve n\u00f6rolojik fakt\u00f6rlerin etkile\u015fimi sonucu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir.<\/p>\n

DEHB\u2019nin temel \u00f6zellikleri \u015funlard\u0131r:<\/strong><\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi:<\/strong> DEHB\u2019li bireyler, g\u00f6revlere odaklanmakta zorluk ya\u015fayabilirler. Uzun s\u00fcreli dikkat gerektiren g\u00f6revlerde s\u0131k s\u0131k dikkatleri da\u011f\u0131labilir, ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rabilirler. Kolayca s\u0131k\u0131l\u0131rlar ve bitmemi\u015f i\u015fleri s\u0131k s\u0131k b\u0131rak\u0131rlar.<\/p>\n

Hiperaktivite:<\/strong> Hiperaktivite, a\u015f\u0131r\u0131 hareketlilik ve yerinde duramama durumunu ifade eder. \u00c7ocuklarda s\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclen belirtiler aras\u0131nda yer al\u0131r. Bu belirtiler aras\u0131nda s\u00fcrekli ko\u015fma, t\u0131rmanma, yerinde duramama, s\u0131k s\u0131k elleri ve ayaklar\u0131yla oynama gibi davran\u0131\u015flar bulunabilir.<\/p>\n

D\u00fcrt\u00fcsellik<\/strong>: DEHB\u2019li bireyler d\u00fc\u015f\u00fcnmeden hareket etme veya konu\u015fma e\u011filiminde olabilirler. S\u0131ras\u0131 gelmeden cevap verme, sab\u0131rs\u0131zl\u0131k, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesme gibi davran\u0131\u015flar d\u00fcrt\u00fcsellik belirtileri olarak \u00f6rnek verilebilir.
DEHB, ya\u015fam\u0131n farkl\u0131 alanlar\u0131n\u0131 etkileyebilir. Okul ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131, sosyal zorluklar, d\u00fc\u015f\u00fck \u00f6zsayg\u0131 ve i\u015f ya\u015fam\u0131nda s\u0131k\u0131nt\u0131lar gibi sonu\u00e7lar do\u011furabilir. Ancak erken tan\u0131, uygun tedavi ve destek ile bu olumsuz etkiler hafifletilebilir. DEHB tedavisinde genellikle psikoterapi, davran\u0131\u015f terapisi ve ila\u00e7 tedavisi gibi y\u00f6ntemler kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

DEHB tan\u0131s\u0131 konulurken, belirtilerin en az alt\u0131 ay boyunca ve farkl\u0131 ortamlarda (\u00f6rne\u011fin okul, ev) g\u00f6r\u00fclmesi gerekmektedir. Tan\u0131 s\u00fcreci uzman bir psikiyatrist veya psikolog taraf\u0131ndan yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

DEHB BEL\u0130RT\u0130LER\u0130 NELER?<\/b><\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi Hiperaktivite Bozuklu\u011fu (DEHB), \u00e7e\u015fitli belirtilerle kendini g\u00f6sterebilen bir durumdur. Bu belirtiler, dikkat eksikli\u011fi, hiperaktivite ve d\u00fcrt\u00fcsellik olarak \u00fc\u00e7 temel grupta toplanabilir. A\u015fa\u011f\u0131da DEHB\u2019nin belirtilerine \u00f6rnekler verilmi\u015ftir:<\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi Belirtileri:<\/strong><\/p>\n

G\u00f6revleri Tamamlamada G\u00fc\u00e7l\u00fck:<\/strong> Uzun s\u00fcreli veya s\u0131k\u0131c\u0131 g\u00f6revlere odaklanmakta zorlanma, i\u015fleri bitirmekte g\u00fc\u00e7l\u00fck ya\u015fama.<\/p>\n

Dikkat Da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131:<\/strong> G\u00f6revler s\u0131ras\u0131nda dikkatin h\u0131zla ba\u015fka yerlere kaymas\u0131, kolayca s\u0131k\u0131lma.<\/p>\n

Ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 G\u00f6zden Ka\u00e7\u0131rma:<\/strong> Detaylar\u0131 g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rma e\u011filimi, hatal\u0131 veya eksik i\u015fler yapma.<\/p>\n

Organizasyon Zorlu\u011fu:<\/strong> Zaman\u0131 iyi y\u00f6netememe, i\u015fleri d\u00fczenleme ve planlama konusunda s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fama.<\/p>\n

\u0130\u015flerde S\u00fcrekli Ertelenme:<\/strong> G\u00f6revleri ertelemeye meyil, son ana kadar beklemek.<\/p>\n

Hiperaktivite Belirtileri:<\/strong><\/p>\n

Duramama Hali:<\/strong> Yerinde durmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck, s\u00fcrekli hareket etme veya sallanma.<\/p>\n

Fazla Konu\u015fma:<\/strong> S\u00fcrekli ve gereksiz yere konu\u015fma, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesme.<\/p>\n

Zorla Sessiz Kalamama:<\/strong> Durmas\u0131 gereken yerde duramama, s\u0131k s\u0131k yer de\u011fi\u015ftirme.<\/p>\n

Sakin Olamama:<\/strong> Rahat\u00e7a oturamama, s\u00fcrekli yer de\u011fi\u015ftirme veya durmadan eller ve ayaklarla oynama.<\/p>\n

D\u00fcrt\u00fcsellik Belirtileri:<\/strong><\/p>\n

Cevaps\u0131z Davran\u0131\u015flar:<\/strong> D\u00fc\u015f\u00fcnmeden cevap verme, soru tamamlama veya davran\u0131\u015flarda aceleci olma.<\/p>\n

Sab\u0131rs\u0131zl\u0131k:<\/strong> S\u0131ra bekleme veya sonu\u00e7lar\u0131 beklemekte zorluk, hemen sonu\u00e7 almak isteme.<\/p>\n

Ba\u015fkalar\u0131n\u0131 Kesme:<\/strong> Konu\u015fma veya etkinliklerde ba\u015fkalar\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesme, s\u0131ras\u0131 gelmeden konu\u015fma.<\/p>\n

Tehlikeli Davran\u0131\u015flar:<\/strong> Tehlikeli durumlar\u0131 veya sonu\u00e7lar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeden hareket etme.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

DEHB NEDENLER\u0130 NELER?<\/b><\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi Hiperaktivite Bozuklu\u011fu\u2019nun (DEHB) kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir, ancak bir dizi fakt\u00f6r\u00fcn etkile\u015fimi sonucu ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Bu fakt\u00f6rler genetik, \u00e7evresel ve n\u00f6rolojik olabilir. \u0130\u015fte DEHB\u2019nin olas\u0131 nedenleri:<\/p>\n

Genetik Fakt\u00f6rler:<\/strong> Aile ge\u00e7mi\u015fi, DEHB riskini art\u0131rabilir. Genetik fakt\u00f6rler, DEHB\u2019nin geli\u015fiminde rol oynayabilir. DEHB\u2019li ki\u015filerin ailelerinde DEHB veya benzer \u00f6zellikler ta\u015f\u0131yan bireylerin bulunma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksektir.<\/p>\n

N\u00f6rolojik Fakt\u00f6rler:<\/strong> Beyin yap\u0131s\u0131 ve i\u015flevi DEHB\u2019nin geli\u015fiminde \u00f6nemli bir rol oynayabilir. Beyindeki n\u00f6rotransmitterlerin (beyin h\u00fccreleri aras\u0131nda ileti\u015fimi sa\u011flayan kimyasal maddeler) dengesi ve i\u015flevi, DEHB semptomlar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131nda etkili olabilir.<\/p>\n

N\u00f6rotransmitter Denge Bozuklu\u011fu:<\/strong> Dopamin ve norepinefrin gibi n\u00f6rotransmitterlerin d\u00fczensizli\u011fi veya d\u00fc\u015f\u00fck seviyeleri, DEHB\u2019nin n\u00f6robiyolojik temelini olu\u015fturan fakt\u00f6rlerdir. Bu n\u00f6rotransmitterler, dikkat, odaklanma ve d\u00fcrt\u00fc kontrol\u00fc gibi i\u015flevlerde rol oynar.<\/p>\n

\u00c7evresel Fakt\u00f6rler<\/strong>: Anne karn\u0131nda veya erken \u00e7ocukluk d\u00f6neminde maruz kal\u0131nan \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin (\u00f6rne\u011fin, sigara i\u00e7me, alkol veya uyu\u015fturucu kullan\u0131m\u0131, beslenme) DEHB riskini art\u0131rabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Ancak \u00e7evresel fakt\u00f6rlerin tek ba\u015flar\u0131na DEHB\u2019ye neden oldu\u011funu g\u00f6steren kesin kan\u0131tlar hen\u00fcz yoktur.<\/p>\n

Premat\u00fcrite veya Do\u011fum Komplikasyonlar\u0131:<\/strong> Premat\u00fcrite veya do\u011fumda ya\u015fanan baz\u0131 komplikasyonlar, beyin geli\u015fimini etkileyebilir ve DEHB riskini art\u0131rabilir.<\/p>\n

Beyin Alanlar\u0131ndaki Farkl\u0131l\u0131klar:<\/strong> Beyindeki belirli b\u00f6lgelerdeki geli\u015fimsel farkl\u0131l\u0131klar veya i\u015flev bozukluklar\u0131 da DEHB\u2019nin nedenleri aras\u0131nda yer alabilir. Bu alanlar aras\u0131nda \u00f6zellikle dikkat ve d\u00fcrt\u00fc kontrol\u00fc ile ili\u015fkilendirilen frontal korteks b\u00f6lgesi bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n

DEHB TEDAV\u0130S\u0130 NASIL?<\/b><\/p>\n

Dikkat Eksikli\u011fi Hiperaktivite Bozuklu\u011fu (DEHB) tedavisinde bir dizi farkl\u0131 y\u00f6ntem kullan\u0131labilir. Tedavi yakla\u015f\u0131m\u0131, bireyin ya\u015f\u0131na, semptom \u015fiddetine, altta yatan fakt\u00f6rlere ve bireysel ihtiya\u00e7lara g\u00f6re belirlenir. Genellikle birka\u00e7 tedavi y\u00f6nteminin kombinasyonu kullan\u0131larak en iyi sonu\u00e7lar elde edilir. \u0130\u015fte DEHB tedavi y\u00f6ntemlerinin baz\u0131lar\u0131:
Psikoterapi (Konu\u015fma Terapisi): DEHB\u2019li bireyler, i\u015flevselli\u011fi art\u0131rmak, d\u00fcrt\u00fc kontrol\u00fc sa\u011flamak ve problem \u00e7\u00f6zme becerilerini geli\u015ftirmek i\u00e7in psikoterapi alabilirler. Davran\u0131\u015f terapisi, bili\u015fsel davran\u0131\u015f\u00e7\u0131 terapi (BDT) gibi terapi t\u00fcrleri kullan\u0131labilir.<\/p>\n

\u0130la\u00e7 Tedavisi:<\/strong> Baz\u0131 DEHB vakalar\u0131nda, semptomlar\u0131 y\u00f6netmek ve kontrol alt\u0131na almak i\u00e7in ila\u00e7 tedavisi \u00f6nerilebilir. Bu ila\u00e7lar genellikle uyar\u0131c\u0131 ila\u00e7lar olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r ve dopamin ve norepinefrin gibi n\u00f6rotransmitter seviyelerini d\u00fczenleyerek dikkat ve d\u00fcrt\u00fc kontrol\u00fcn\u00fc art\u0131rabilirler. \u0130la\u00e7 tedavisi, bir psikiyatrist taraf\u0131ndan d\u00fczenlenmeli ve takip edilmelidir.<\/p>\n

E\u011fitim ve Davran\u0131\u015fsal Yakla\u015f\u0131mlar:<\/strong> DEHB\u2019li bireylere, dikkat ve \u00f6\u011frenme becerilerini art\u0131rmaya y\u00f6nelik e\u011fitim ve davran\u0131\u015fsal stratejiler \u00f6\u011fretilir. \u00d6\u011fretmenler ve ebeveynler, bu stratejileri g\u00fcnl\u00fck ya\u015famda kullanarak bireyin i\u015flevselli\u011fini art\u0131rabilirler.<\/p>\n

\u00c7evresel D\u00fczenlemeler:<\/strong> Okul veya i\u015f ortamlar\u0131nda \u00e7evresel d\u00fczenlemeler, bireyin odaklanmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rabilir. Daha az dikkat da\u011f\u0131t\u0131c\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma ortam\u0131 yaratmak, \u00f6\u011frenme ve \u00e7al\u0131\u015fma verimlili\u011fini art\u0131rabilir.<\/p>\n

Ya\u015fam Tarz\u0131 De\u011fi\u015fiklikleri:<\/strong> Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam tarz\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, DEHB semptomlar\u0131n\u0131n y\u00f6netimine yard\u0131mc\u0131 olabilir. D\u00fczenli fiziksel aktivite, sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenme, d\u00fczenli uyku ve stres y\u00f6netimi, semptomlar\u0131n hafifletilmesine yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n

Aile E\u011fitimi ve Destek:<\/strong> Aile \u00fcyeleri, DEHB hakk\u0131nda bilgi edinerek bireyin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 daha iyi anlayabilir ve destek sa\u011flayabilir. Aile e\u011fitimi, \u00e7ocu\u011fun veya yeti\u015fkinin evde ve okulda daha iyi ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dikkat Eksikli\u011fi Hiperaktivite Bozuklu\u011fu, k\u0131saltmas\u0131yla DEHB, \u00f6zellikle \u00e7ocukluk d\u00f6neminde ba\u015flayan ve yeti\u015fkinlikte de devam edebilen bir n\u00f6robiyolojik durumdur. Bu bozukluk, dikkat eksikli\u011fi, hiperaktivite ve d\u00fcrt\u00fcsel davran\u0131\u015flar\u0131n belirgin bir \u015fekilde g\u00f6zlendi\u011fi bir tabloyu tan\u0131mlar. DEHB, bireyin g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n\u0131 etkileyebilir, okul, i\u015f, ili\u015fkiler ve genel ya\u015fam kalitesi gibi alanlarda zorluklar yaratabilir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":116309,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[1238,13583,83,1639,376],"class_list":["post-116308","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-belirtiler","tag-dehb","tag-is","tag-sik","tag-tedavi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/116308","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=116308"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/116308\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":116310,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/116308\/revisions\/116310"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/116309"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=116308"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=116308"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=116308"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}