{"id":117528,"date":"2023-08-23T09:51:05","date_gmt":"2023-08-23T09:51:05","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=117528"},"modified":"2023-08-23T09:51:05","modified_gmt":"2023-08-23T09:51:05","slug":"harput-kalesinde-1000-yillik-saray-mutfagi-bulundu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=117528","title":{"rendered":"Harput Kalesi\u2019nde 1000 y\u0131ll\u0131k saray mutfa\u011f\u0131 bulundu"},"content":{"rendered":"<p>Milattan \u00f6nce 3 bin y\u0131llar\u0131nda yerle\u015fimin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve Urartu Krall\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan surlarla \u00e7evrilen Roma, Bizans, Sasani, Artuklu, Sel\u00e7uklu, Dulkadiro\u011fullar\u0131, Safeviler ve Osmanl\u0131 gibi bir\u00e7ok medeniyetin izlerini bar\u0131nd\u0131ran Harput Kalesi\u2019nde arkeolojik kaz\u0131 ve restorasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 kademeli olarak devam ediyor.<\/p>\n<p>UNESCO D\u00fcnya Miras Ge\u00e7ici Listesi\u2019nde yer alan kalenin Saray\u00f6n\u00fc olarak adland\u0131r\u0131lan b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucu d\u00f6nemin kale y\u00f6neticileri ve devlet adamlar\u0131 i\u00e7in yemek ve ekmek pi\u015firilen mutfak b\u00f6l\u00fcm\u00fc bulundu.<\/p>\n<p>Tamamlanan arkeolojik kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucu yakla\u015f\u0131k 1000 y\u0131ll\u0131k oldu\u011fu tahmin edilen saray mutfa\u011f\u0131nda, 8 tand\u0131r ile \u00e7o\u011fu k\u0131r\u0131k halde s\u0131rl\u0131 servis taba\u011f\u0131, \u00e7\u00f6mlekler ile manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesi g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Harput Kalesi Kaz\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u0130smail Ayta\u00e7 ve ekibi taraf\u0131ndan bulunan saray mutfa\u011f\u0131 ile manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesi hikayesini de anlatan bir yaz\u0131tla birlikte restorasyonun tamamlanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ziyarete a\u00e7\u0131larak turizme kazand\u0131r\u0131lacak.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/23\/resim5_23580167.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>\u201c1860\u2019lara kadar bu mutfa\u011f\u0131n faaliyette oldu\u011funu tahmin ediyoruz\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Ayta\u00e7, kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucu g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131lan saray mutfa\u011f\u0131n\u0131n, Ankara Ticaret Odas\u0131 ve Ankara Patent B\u00fcrosunun yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmayla \u00e7e\u015fit ve lezzet bak\u0131m\u0131ndan T\u00fcrkiye\u2019nin Gaziantep\u2019ten sonra en fazla yemek \u00e7e\u015fidine sahip Elaz\u0131\u011f\u2019\u0131n en eski mutfa\u011f\u0131 oldu\u011funu belirtti.<\/p>\n<p>Saray mutfa\u011f\u0131n\u0131n kentin gastronomi k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn tarihi derinli\u011fini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan da \u00f6nemli bir ke\u015fif oldu\u011funu ifade eden Ayta\u00e7, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n<p>\u201cHarput Kalesi\u2019nin mutfak b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn yakla\u015f\u0131k 1000 y\u0131ll\u0131k oldu\u011funu tahmin ediyoruz, Ge\u00e7 Bizans d\u00f6neminden Artuklu, Sel\u00e7uklu beylikleri ve Osmanl\u0131 d\u00f6nemine kadar burada kap ka\u00e7ak ve buluntular elde ettik.<\/p>\n<p>Kalenin terk edildi\u011fi 1860\u2019lara kadar bu mutfa\u011f\u0131n faaliyette oldu\u011funu tahmin ediyoruz. Burada 8 tand\u0131r ve 2 k\u00fcll\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc belirledik. Tand\u0131rlardan i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7meli olanlar da var. \u00c7\u0131kan buluntular aras\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck ve b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvan kemikleri de var.\u201d<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/23\/resim1_23580177.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>\u201cTand\u0131rlardan birinin tam ortas\u0131nda manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesi \u00e7\u0131kt\u0131\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Ayta\u00e7, mutfakta yer alan tand\u0131rlar\u0131n 7\u2019sinin toprak kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 ald\u0131klar\u0131nda birinin i\u00e7inde manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesini bulduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>G\u00fcllenin 13. y\u00fczy\u0131l tarih\u00e7isi \u0130bni Bibi\u2019nin Fars\u00e7a Muhtasar Sel\u00e7uknamesi\u2019nde bahsetti\u011fi, 1234 y\u0131l\u0131nda Sel\u00e7uklu Sultan\u0131 Alaaddin Keykubad\u2019\u0131n kaleyi ku\u015fatmas\u0131 esnas\u0131nda askerler taraf\u0131ndan at\u0131lan ve saray\u0131n mutfa\u011f\u0131na d\u00fc\u015ferek tand\u0131rda pi\u015fen kuzuyu deviren manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesi olabilece\u011fini anlatan Ayta\u00e7, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>\u201c\u0130bni Bibi\u2019nin eserinde yaz\u0131lanlara g\u00f6re miladi 1234 y\u0131l\u0131nda Harput h\u00fck\u00fcmdar\u0131 Nurettin Artuk \u015eah ba\u011fl\u0131 bulundu\u011fu Eyy\u00fcbi meliklerini kendini korumas\u0131 i\u00e7in kaleye davet eder ve o y\u0131l Alaaddin Keykubad kaleyi ku\u015fat\u0131r.<\/p>\n<p>Kalenin \u00e7evresine 18 manc\u0131n\u0131k yerle\u015ftirir ve kaleyi ta\u015f g\u00fcllelerle d\u00f6vmeye ba\u015flar. Bu ta\u015f g\u00fcllelerden biri \u0130bni Bibi\u2019nin nakline g\u00f6re, i\u00e7inde kuzu pi\u015firilen tand\u0131r\u0131n ortas\u0131na d\u00fc\u015fer ve bu olay kalede korkuya neden olur.<\/p>\n<p>\u0130bni Bibi yaz\u0131s\u0131nda \u015f\u00f6yle diyor, \u2018Bu olaydan sonra melikler ve Nurettin Artuk \u015eah \u00e7ok korktu, \u00e7ekindi ve kaleyi teslim etti.\u2019 Buldu\u011fumuz tand\u0131rlardan birinin tam ortas\u0131nda manc\u0131n\u0131k g\u00fcllesi \u00e7\u0131kt\u0131, bu durum \u0130bni Bibi\u2019nin anlatt\u0131\u011f\u0131 hikayeyle \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n<p>Biz de bu manc\u0131n\u0131k ta\u015f\u0131n\u0131 mutfak b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde i\u00e7ini bo\u015faltmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z tand\u0131r\u0131n \u00fcst\u00fcnde sergileyece\u011fiz ve bunun hikayesini de k\u0131saca burada anlataca\u011f\u0131z.\u201d<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/23\/resim7_23580171.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Ayta\u00e7, kalenin Saray\u00f6n\u00fc b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan mutfa\u011f\u0131n alt katmanlar\u0131n\u0131n da olabilece\u011fini tahmin ettiklerini ancak \u00fcst katmanlar\u0131n bozulmamas\u0131 i\u00e7in daha derine inmediklerini anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Bu bak\u0131mdan mutfa\u011f\u0131n alt katmanlar\u0131n\u0131n daha da eski olabilece\u011fini vurgulayan Ayta\u00e7, restorasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan saray mutfa\u011f\u0131n\u0131 ve manc\u0131n\u0131k ta\u015f\u0131n\u0131 hikayesini de anlatan bir yaz\u0131tla turizme kazand\u0131racaklar\u0131n\u0131 s\u00f6zlerine ekledi. <strong>(AA)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Elaz\u0131\u011f&#8217;da tarihi Harput Kalesi&#8217;ndeki arkeolojik kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 sonucu yakla\u015f\u0131k 1000 y\u0131ll\u0131k oldu\u011fu tahmin edilen saray mutfa\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":117529,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[4588,1966,422,1107,7045],"class_list":["post-117528","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-aytac","tag-bolumu","tag-kale","tag-tahmin","tag-tandir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117528","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=117528"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117528\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117530,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/117528\/revisions\/117530"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/117529"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=117528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=117528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=117528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}