{"id":18484,"date":"2022-08-08T12:40:06","date_gmt":"2022-08-08T12:40:06","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=18484"},"modified":"2022-08-08T12:40:06","modified_gmt":"2022-08-08T12:40:06","slug":"klima-hastaligi-mi-yoksa-covid-19-mu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=18484","title":{"rendered":"Klima hastal\u0131\u011f\u0131 m\u0131 yoksa covid-19 mu?"},"content":{"rendered":"<p><b>G\u00f6\u011f\u00fcs Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Do\u00e7. Dr. Tayfun \u00c7al\u0131\u015fkan, \u201cBir \u00e7e\u015fit akci\u011fer enfeksiyonu olan ve bu aylarda yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen klima hastal\u0131\u011f\u0131 (lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131) ate\u015f, kuru \u00f6ks\u00fcr\u00fck, g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131s\u0131 gibi Covid-19 ile benzer belirtiler g\u00f6sterir\u201d dedi.<\/b><\/p>\n<p>Klima hastal\u0131\u011f\u0131, di\u011fer ad\u0131yla lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131 yaz aylar\u0131nda daha fazla g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bunun ana nedeni iklimlendirme sistemlerinin daha fazla kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u201cHastalar\u0131n yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 20&#8217;sinde seyahat \u00f6yk\u00fcs\u00fc ve \u00f6zellikle otelde konaklama hikayesi vard\u0131r\u201d diyen G\u00f6\u011f\u00fcs Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Do\u00e7. Dr. Tayfun \u00c7al\u0131\u015fkan, bu konuda bilinmesi gerekenleri \u015f\u00f6yle anlatt\u0131:<\/p>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/02-tayfun-12cm.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Tayfun \u00c7al\u0131\u015fkan<\/p>\n<\/div>\n<p>Lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131, Legionella pneumophila isimli bakterinin etken oldu\u011fu, akci\u011ferlerde enfeksiyona (zat\u00fcrre) neden olan bir hastal\u0131kt\u0131r. Bakteri g\u00f6l ve dere gibi ortamlarda do\u011fal olarak bulunmaktad\u0131r. Her ne kadar klima hastal\u0131\u011f\u0131 veya yaz zat\u00fcrresi gibi isimler kullan\u0131lsa da bakteri; otel, i\u015f merkezi gibi binalarda ve restoranlarda kullan\u0131lan su ve fan i\u00e7eren merkezi hava so\u011futma sistemlerinde, du\u015flarda, jakuzilerde, marketlerde ve restoranlarda kullan\u0131lan sulu nemlendirici, serinletici makinalarda, s\u0131cak ve so\u011fuk su kaynaklar\u0131nda, su tesisatlar\u0131nda ve solunum cihazlar\u0131nda yerle\u015ferek hastal\u0131k yapar.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/klima2.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Nas\u0131l bula\u015f\u0131r?<\/b><\/p>\n<p>Legionella su i\u00e7erisinde b\u00fcy\u00fcy\u00fcp \u00e7o\u011fald\u0131ktan sonra, insanlar, bakterileri i\u00e7eren havadaki k\u00fc\u00e7\u00fck su damlac\u0131klar\u0131n\u0131 soluduklar\u0131nda lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131 geli\u015fir. Ayr\u0131ca v\u00fccutta yerle\u015fmi\u015f bakterinin solunum yoluna ula\u015fmas\u0131 ile de bula\u015f\u0131r. Bu durum hastanede ve \u00f6zellikle yo\u011fun bak\u0131mda tedavi edilen hastalarda daha s\u0131k g\u00f6r\u00fclmektedir. \u0130nsandan insana bula\u015fmamaktad\u0131r. Hastal\u0131k, ayn\u0131 anda \u00e7ok say\u0131da ki\u015fiyi hasta edebilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/klima3.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>En \u00e7ok kimler risk alt\u0131ndand\u0131r?<\/b><\/p>\n<p>Lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131 50 ya\u015f ve \u00fczeri ki\u015filer, mevcut veya eski sigara i\u00e7enler, kronik akci\u011fer hastal\u0131\u011f\u0131 olan ki\u015filer veya amfizem gibi zay\u0131f ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemi olan veya ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemini zay\u0131flatan ila\u00e7lar alan ki\u015filer (\u00f6rne\u011fin bir nakil ameliyat\u0131 veya kemoterapi sonras\u0131), kanserli insanlar, diyabet, b\u00f6brek yetmezli\u011fi veya karaci\u011fer yetmezli\u011fi gibi altta yatan hastal\u0131klar\u0131 olan ki\u015filer i\u00e7in risk olu\u015fturur.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/02-klima-27.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Tehlikeli midir?<\/b><\/p>\n<p>Hastaneye yatarak tedavi edilen hastalar\u0131n yakla\u015f\u0131k % 15&#8217;i yo\u011fun bak\u0131mda tedavi edilmektedir ve % 6&#8217;s\u0131 hayat\u0131n\u0131 kaybetmektedir. \u00d6zellikle daha \u00f6nce sigara kullanan veya aktif sigara i\u00e7icilerde hastal\u0131k daha \u00f6l\u00fcmc\u00fcl seyretmektedir. Hastal\u0131k, hastalarda uzun s\u00fcreli olumsuz sa\u011fl\u0131k etkileri b\u0131rakabilir.<\/p>\n<p><b>Te\u015fhisi kolay m\u0131d\u0131r?<\/b><\/p>\n<p>Hastal\u0131\u011f\u0131n tan\u0131s\u0131 zordur. Hastal\u0131\u011f\u0131n tan\u0131s\u0131nda balgam, akci\u011fer y\u0131kama s\u0131v\u0131s\u0131 veya kan k\u00fclt\u00fcr\u00fc, serolojik testler ve s\u0131kl\u0131kla idrarda antijen tespiti kullan\u0131lmaktad\u0131r. Ancak hastalar\u0131n \u00e7o\u011funa klinik ve radyolojik bulgular do\u011frultusunda antibiyotik tedavisi ba\u015flanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/02-klimatemizlik-18.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Korunma yollar\u0131 nelerdir?<\/b><\/p>\n<p>Lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nleyebilecek hi\u00e7bir a\u015f\u0131 yoktur. Legionellaya maruz kalan \u00e7o\u011fu sa\u011fl\u0131kl\u0131 insan hastalanmaz. Lejyoner hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6nlemenin anahtar\u0131, legionella b\u00fcy\u00fcme ve yay\u0131lma riskini azaltmakt\u0131r. Otel, restoran gibi binalar\u0131n su sistemlerinin bak\u0131m\u0131 yap\u0131lmal\u0131 ve legionella i\u00e7in kontroller uygulayarak \u00f6rnekler al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Du\u015flar ve musluklar d\u00fczenli olarak y\u0131kanmal\u0131 ve du\u015f ba\u015fl\u0131klar\u0131 d\u00fczenli olarak temizlenmelidir. Ev tipi klimalar\u0131n da d\u00fczenli bak\u0131m ve temizlikleri yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/02-klimamikrop-23.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Akci\u011ferler nas\u0131l etkilenir?<\/b><\/p>\n<p>Bakterinin v\u00fccuda girdikten 2-10 g\u00fcn sonra hastal\u0131k meydana gelir ve hastalarda genellikle kuru (balgams\u0131z) \u00f6ks\u00fcr\u00fck, ate\u015f, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve kas a\u011fr\u0131s\u0131 \u015fikayetleri olur. Ayr\u0131ca ishal, bilin\u00e7 bozuklu\u011fu, bulant\u0131 ve kusma gibi \u015fikayetler de g\u00f6r\u00fclebilir. Bazen karaci\u011fer bozukluklar\u0131, b\u00f6brek bozukluklar\u0131 ve merkezi sinir sistemi tutulumlar\u0131 ile \u00e7ok say\u0131da organ etkilenimi olabilir. Akci\u011fer r\u00f6ntgeninde genellikle tek tarafl\u0131 bir akci\u011ferin alt k\u0131sm\u0131nda zat\u00fcrreye ba\u011fl\u0131 etkilenim en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen bulgudur. \u00dcstelik belirtileri pandeminin devam etti\u011fi bug\u00fcnlerde Covid-19 ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/02\/02-klimamikrobu-28.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Arabalardaki klimalar da hastal\u0131k riskini art\u0131r\u0131r m\u0131?<\/b><\/p>\n<p>Ev klima \u00fcniteleri havay\u0131 so\u011futmak i\u00e7in su kullanmazlar, bu nedenle hastal\u0131k geli\u015fimi i\u00e7in \u00f6nemli bir risk olu\u015fturmazlar. Ancak klimalar\u0131n d\u00fczenli bak\u0131mlar\u0131n\u0131n yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 ve bu nedenle su veya nem birikimi durumlar\u0131nda da hastal\u0131k kayna\u011f\u0131 olabilir. Araba klima \u00fcniteleri de havay\u0131 so\u011futmak i\u00e7in su kullanmazlar, bu nedenle legionella geli\u015fimi i\u00e7in nem veya su birikimi olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece bir risk olu\u015fturmazlar. Bununla birlikte, bir arac\u0131n cam silecek deposu \u00f6n cam temizleme s\u0131v\u0131s\u0131 de\u011fil de suyla doluysa legionella geli\u015febilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6\u011f\u00fcs Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Do\u00e7. Dr. Tayfun \u00c7al\u0131\u015fkan, \u201cBir \u00e7e\u015fit akci\u011fer enfeksiyonu olan ve bu aylarda yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen klima hastal\u0131\u011f\u0131 (lejyoner &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":18485,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[4017,159,181,4215,4637],"class_list":["post-18484","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-akciger","tag-hasta","tag-hastalik","tag-klima","tag-lejyoner-hastaligi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18484","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18484"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18484\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18486,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18484\/revisions\/18486"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18485"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}