{"id":41636,"date":"2022-10-21T06:21:06","date_gmt":"2022-10-21T06:21:06","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=41636"},"modified":"2022-10-21T06:21:06","modified_gmt":"2022-10-21T06:21:06","slug":"inkilap-kitabevi-mehmet-akif-ersoy-davasini-kaybetti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=41636","title":{"rendered":"\u0130nk\u0131lap Kitabevi, Mehmet Akif Ersoy davas\u0131n\u0131 kaybetti"},"content":{"rendered":"<p><b>Mehmet Akif Ersoy&#8217;un, &#8220;Safahat&#8221; eserinin haklar\u0131n\u0131 elinde tutan \u0130nk\u0131lap Kitabevi&#8217;nin, \u015fairin ba\u015fka \u015fiirlerinin de bulundu\u011fu ikinci kitab\u0131 yay\u0131mlayan yay\u0131nc\u0131ya kar\u015f\u0131 kazand\u0131\u011f\u0131 tazminat, Y\u00fcksek Mahkeme karar\u0131yla bozuldu.\u00a0<\/b><\/p>\n<p>\u0130stikl\u00e2l Mar\u015f\u0131\u2019n\u0131n \u015fairi olmas\u0131 sebebiyle \u201d\u0130stiklal \u015eairi\u201d olarak da an\u0131lan Mehmet \u00c2kif Ersoy\u2019un \u00e7ok say\u0131da \u015fiiri \u201cSebil\u00fc\u2019r-Re\u015fad\u201d ve \u201cS\u0131rat-\u0131 M\u00fcstakim\u201d dergilerinde yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u015eairin 1936 y\u0131l\u0131nda \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra, \u00d6mer R\u0131za Do\u011frul, 1943 y\u0131l\u0131nda \u015fiirleri Latin alfabesiyle i\u015fleyerek \u201cSafahat\u201d isimli eseri meydana getirdi.<\/p>\n<p>Safahat\u2019\u0131n mali haklar\u0131, Ersoy\u2019un miras\u00e7\u0131lar\u0131 ile yap\u0131lan anla\u015fma gere\u011fince \u0130nk\u0131lap Kitabevi\u2019ne devredildi.<\/p>\n<p><strong>\u0130K\u0130NC\u0130 K\u0130TAP YAYIMLANDI\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>1987 y\u0131l\u0131nda Mehmet Akif Ersoy\u2019un \u015fiirlerinden olu\u015fan ikinci bir kitap yay\u0131mland\u0131. M. Ertu\u011frul D\u00fczda\u011f, \u201cMehmet Akif Ersoy ve Safahat-Tam Metin ve Safahat D\u0131\u015f\u0131nda Kalm\u0131\u015f 54 \u015eiir\u201d adl\u0131 eseri haz\u0131rlad\u0131. Ersoy\u2019un \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00fczerinden 50 y\u0131l ge\u00e7tikten sonra (1987 y\u0131l\u0131nda) yay\u0131mlad\u0131.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/21\/0z8kgltjyiw76bg1qbk.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>KORUMA S\u00dcRES\u0130 50 YILDAN 70\u2019E \u00c7IKARILDI<\/strong><\/p>\n<p>1951 tarihli Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu\u2019nun eser sahibinin mali haklar\u0131n\u0131n koruma s\u00fcresini \u00f6l\u00fcm tarihinden itibaren 50 y\u0131l olarak s\u0131n\u0131rlayan 27. maddesi, 1995 y\u0131l\u0131nda eser sahibinin \u00f6l\u00fcm\u00fcnden itibaren 70 y\u0131la \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>M. Ertu\u011frul D\u00fczda\u011f, \u00c7a\u011fr\u0131 Yay\u0131nlar\u0131\u2019n\u0131n sahibi \u015eaban Kurt\u2019la 1997 y\u0131lnda s\u00f6zle\u015fme imzalayarak eserin bas\u0131m, \u00e7o\u011falt\u0131m ve da\u011f\u0131t\u0131m haklar\u0131n\u0131 99 y\u0131l s\u00fcreyle devretti. Bu tarihten sonra ikinci kitap \u00c7a\u011fr\u0131 Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan bas\u0131larak yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/21\/mehmet-aki.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>\u0130NKILAP K\u0130TABEV\u0130 DAVA A\u00c7TI<\/strong><\/p>\n<p>Miras\u00e7\u0131lar\u0131yla imzalad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zle\u015fmeye ba\u011fl\u0131 olarak Mehmet \u00c2kif Ersoy\u2019un \u015fiirlerinin i\u015flendi\u011fi \u201dSafahat\u201d isimli eserin mali haklar\u0131n\u0131 1943 y\u0131l\u0131ndan beri elinde bulunduran \u0130nk\u0131lap Kitabevi, \u015eaban Kurt\u2019un sahibi oldu\u011fu \u00c7a\u011fr\u0131 Yay\u0131nevi\u2019nin yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131, \u201dMehmet Akif Ersoy ve Safahat-Tam Metin ve Safahat D\u0131\u015f\u0131nda Kalm\u0131\u015f 54 \u015eiir\u201d isimli eserle mali haklar\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fini ileri s\u00fcrerek 6 Nisan 2006\u2019da tazminat davas\u0131 a\u00e7t\u0131.<\/p>\n<p>Mahkeme davay\u0131 kabul ederek \u00c7a\u011fr\u0131 Yay\u0131nevi aleyhine 25 bin TL maddi tazminata h\u00fckmetti.<\/p>\n<p>Temyiz s\u00fcrecinde sonu\u00e7 alamayan \u00c7a\u011fr\u0131 Yay\u0131nevi sahipi \u015eaban Kurt Anayasa Mahkemesi\u2019ne bireysel ba\u015fvuruda bulundu:<\/p>\n<p>Y\u00fcksek Mahkeme \u015fu tespit ve de\u011ferlendirmelerde bulundu:<\/p>\n<p>Kural olarak hukuk g\u00fcvenli\u011fi kanunlar\u0131n geriye y\u00fcr\u00fct\u00fclmemesini zorunlu k\u0131lar. Ge\u00e7mi\u015f, yeni \u00e7\u0131kar\u0131lan bir kanunun etki alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131r. Bu nedenle sonradan y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren kanunlar\u0131n ge\u00e7mi\u015fe ve kesin nitelik kazanm\u0131\u015f hukuksal durumlara etkili olmamas\u0131 hukukun genel ilkelerindendir<\/p>\n<p>Ba\u015fvurucunun mali haklar\u0131n\u0131 devrald\u0131\u011f\u0131 ve Mehmet \u00c2kif Ersoy\u2019un \u015fiirlerinin i\u015flendi\u011fi eser 1987 y\u0131l\u0131nda olu\u015fturulmu\u015f ve an\u0131lan tarihten itibaren umuma arz edilmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla ihtilaf konusu eser, 4110 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fi 12\/6\/1995 tarihinden \u00f6nce hukuka uygun olarak alenile\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu durumda s\u00f6z konusu eserin 5846 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019daki mali haklar\u0131n eser sahibi veya bunlar\u0131 devralan ki\u015fi y\u00f6n\u00fcnden m\u00fclk h\u00e2line geldi\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p>Bu durumda \u201dMehmet Akif Ersoy ve Safahat-Tam Metin ve Safahat D\u0131\u015f\u0131nda Kalm\u0131\u015f 54 \u015eiir\u201d isimli eseri yay\u0131mlamas\u0131 ve sat\u0131\u015fa sunmas\u0131 nedeniyle ba\u015fvurucu aleyhine tazminata h\u00fckmedilmesi devletin pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerinin ihlaline yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa\u2019n\u0131n 35. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n<p><strong>H\u00dcK\u00dcM: M\u00dcLK\u0130YET HAKKININ \u0130HLAL\u0130\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Anayasa Mahkemesi \u015fu h\u00fckm\u00fc kurdu:<\/p>\n<ul>\n<li>M\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Anayasa\u2019n\u0131n 35. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmak \u00fczere \u0130stanbul 1. Fikri ve S\u0131nai Haklar Hukuk Mahkemesine G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>294,70 TL har\u00e7 ve 9.900 TL vek\u00e2let \u00fccretinden olu\u015fan toplam 10.194,70 TL yarg\u0131lama giderinin ba\u015fvurucuya \u00d6DENMES\u0130NE,<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 14\/9\/2022 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mehmet Akif Ersoy&#8217;un, &#8220;Safahat&#8221; eserinin haklar\u0131n\u0131 elinde tutan \u0130nk\u0131lap Kitabevi&#8217;nin, \u015fairin ba\u015fka \u015fiirlerinin de bulundu\u011fu ikinci kitab\u0131 &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":41637,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[118,1039,580,505,881],"class_list":["post-41636","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-eser","tag-eseri","tag-karar","tag-mahkeme","tag-yilinda"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41636","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=41636"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41636\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41638,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41636\/revisions\/41638"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/41637"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=41636"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=41636"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=41636"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}