{"id":43570,"date":"2022-10-24T12:36:12","date_gmt":"2022-10-24T12:36:12","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=43570"},"modified":"2022-10-24T12:36:12","modified_gmt":"2022-10-24T12:36:12","slug":"gobeklitepede-ogutme-taslari-bulundu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=43570","title":{"rendered":"G\u00f6beklitepe\u2019de \u00f6\u011f\u00fctme ta\u015flar\u0131 bulundu"},"content":{"rendered":"<p><b>G\u00f6beklitepe&#8217;de bu y\u0131lki kaz\u0131larda g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131ma i\u015faret eden \u00f6\u011f\u00fctme ta\u015flar\u0131 bulundu.<\/b><\/p>\n<p>G\u00f6beklitepe Kaz\u0131 Heyeti Ba\u015fkan\u0131 ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Arkeoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Necmi Karul, bu y\u0131lki kaz\u0131larda g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131ma i\u015faret eden \u00f6\u011f\u00fctme ta\u015flar\u0131 bulundu\u011funu belirterek, \u201cAnalizleri bize bu faaliyetlerin neler oldu\u011fu hakk\u0131nda fikir verecek. Bunlar\u0131 da bu k\u0131\u015f d\u00f6neminde yapmay\u0131 planl\u0131yoruz.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Karul, G\u00f6beklitepe\u2019deki kaz\u0131lar\u0131n son durumu hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klamalarda bulundu.<br \/>Arkeolojik kaz\u0131larda elde edilen bilgilerin \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131ld\u0131k\u00e7a, veri analizine gidildik\u00e7e de\u011fi\u015fti\u011fini kaydeden Karul, G\u00f6beklitepe\u2019ye ili\u015fkin genel kabul g\u00f6ren baz\u0131 konular\u0131n ge\u00e7erlili\u011fini korudu\u011funu, baz\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7ok do\u011fruyu yans\u0131tmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerini ve ba\u015fka olas\u0131l\u0131klar\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n<p>Karul, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<br \/>\u201cBunlardan \u00f6ne \u00e7\u0131kan konulardan bir tanesi her ne kadar G\u00f6beklitepe\u2019de sadece kimilerine g\u00f6re tap\u0131nak olarak adland\u0131r\u0131lan kamusal yap\u0131lar\u0131n oldu\u011fu \u00f6nerilse de konut tarz\u0131nda, bar\u0131nak tarz\u0131nda mekanlar\u0131n oldu\u011fu biliniyordu. Bunlar\u0131n daha fazlas\u0131na ula\u015f\u0131ld\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla art\u0131k \u2018Buran\u0131n bir toplanma merkezi mi, yoksa insanlar\u0131n ayn\u0131 zamanda ya\u015fad\u0131klar\u0131 bir yerle\u015fme mi\u2019 sorusu daha fazla tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r hale geldi. G\u00f6beklitepe ile birlikte benzeri \u00e7a\u011fda\u015f yerlerden biri olan Karahan Tepe veyahut da b\u00f6lgedeki di\u011fer ta\u015f tepeler kapsam\u0131ndaki kaz\u0131larda da yine konutlarla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f olmam\u0131z bu yerlerin i\u00e7lerinde kamusal yap\u0131lar\u0131 bar\u0131nd\u0131ran yerle\u015fmeler olma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha da artt\u0131rd\u0131.\u201d<\/p>\n<p><strong>Z\u0130YARET\u00c7\u0130 BASKISI\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>G\u00f6beklitepe\u2019de son y\u0131llarda daha \u00e7ok koruma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na y\u00f6neldiklerini anlatan Karul, UNESCO D\u00fcnya Miras Listesi\u2019ne dahil olduktan sonra G\u00f6beklitepe\u2019de ciddi bir ziyaret\u00e7i bask\u0131s\u0131 olu\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yap\u0131lar\u0131n ve \u00fczerindeki fig\u00fcrlerin zarar g\u00f6rmemesi i\u00e7in Alman Arkeoloji Enstit\u00fcs\u00fc ile \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini dile getirdi.<\/p>\n<p>G\u00f6beklitepe\u2019de \u00f6zellikle ikinci evreye tarihlenen d\u00f6rtgen planl\u0131 yap\u0131lar\u0131n oldu\u011fu yerde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcklerini s\u00f6yleyen Karul, \u201cBu y\u0131lki \u00e7al\u0131\u015fmalarda bu mekanlar\u0131n i\u00e7erisinde \u00e7ok say\u0131da g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131ma i\u015faret eden \u00f6\u011f\u00fctme ta\u015flar\u0131, el ta\u015flar\u0131 gibi buluntularla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. Analizleri bize bu faaliyetlerin neler oldu\u011fu hakk\u0131nda fikir verecek. Bunlar\u0131 da bu \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki k\u0131\u015f d\u00f6neminde yapmay\u0131 planl\u0131yoruz.\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>G\u00f6beklitepe ve Ta\u015f Tepeler Projesi\u2019nde (\u015eanl\u0131urfa Neolitik \u00c7a\u011f Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Projesi) y\u00fcr\u00fct\u00fclen kaz\u0131lar\u0131n birbirine \u00e7a\u011fda\u015f oldu\u011funa ve yakla\u015f\u0131k 1500 y\u0131ll\u0131k bir d\u00f6nemi kapsad\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7eken Karul, buralardan gelen her verinin o d\u00f6nem k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Necmi Karul, \u015f\u00f6yle devam etti:<br \/>\u201cElde edilen verilerden biz bu b\u00f6lgede ilk tar\u0131m denemelerinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliyoruz. Tar\u0131m denemelerine i\u015faret eden aletlerin varl\u0131\u011f\u0131 bize bu b\u00f6lgede ilk yerle\u015fiklik ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda hen\u00fcz tar\u0131m\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ama yabani tah\u0131llar\u0131n topland\u0131\u011f\u0131n\u0131, zaman i\u00e7erisinde bu toplama s\u00fcrecinin bitkilerin tar\u0131ma al\u0131nmas\u0131na do\u011fru evrildi\u011fini g\u00f6steriyor.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201c\u00c7A\u011eDA\u015eI D\u0130\u011eER B\u00d6LGELERDEN FARKLI\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Karul, ge\u00e7en sene tan\u0131t\u0131m\u0131 yap\u0131lan Ta\u015f Tepeler Projesi\u2019nin K\u00fclt\u00fcr ve Turizm Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n himayesinde y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, bu y\u0131l 9 ayr\u0131 noktada kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdiklerini s\u00f6yledi.<br \/>Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n, neolitik \u00e7a\u011f\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131na y\u00f6nelik, \u00e7ok uluslu ekiplerce e\u015f zamanl\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Karul, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<br \/>\u201cGe\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l \u00c7akmak Tepe\u2019de G\u00f6beklitepe ve Karahan Tepe\u2019den olas\u0131l\u0131kla daha eski katmanlar, Saybur\u00e7\u2019ta neolotik d\u00f6nemin ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131na tarihlenen kompleks toplumlar\u0131n\u0131n oldu\u011funa i\u015faret eden mimari kal\u0131nt\u0131lar, Sefer Tepe\u2019de bu d\u00f6nemin sonlar\u0131na tarihlenen d\u00f6rtgen planl\u0131, yine bir kompleks olu\u015fturacak yap\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131na rastlad\u0131k. S\u00f6\u011f\u00fct tarlas\u0131ndan neolotik d\u00f6nemin \u00f6ncesine tarihlenen buluntular ortaya \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131.<br \/>Biz o 1500 y\u0131ll\u0131k s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz s\u00fcreci farkl\u0131 yerlerden gelen bilgilerle tan\u0131mlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Ama \u015fu bir ger\u00e7ek hem G\u00f6beklitepe hem di\u011fer yerle\u015fim yerleri, yakla\u015f\u0131k 11 bin \u2013 11 bin 500 y\u0131l \u00f6nce geni\u015f bir co\u011frafyada etkile\u015fim halindeki bir sosyal organizasyonun par\u00e7as\u0131 olan yerle\u015fmeler. Bunlar\u0131n i\u00e7erisinde \u00f6zellikle an\u0131tsal yap\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131yla geli\u015fkin sembolizmas\u0131yla olduk\u00e7a geli\u015fkin teknolojileriyle bu b\u00f6lgenin kom\u015fular\u0131yla \u00e7a\u011fda\u015f\u0131 di\u011fer b\u00f6lgelerin i\u00e7erisinde biraz daha farkl\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201cYEN\u0130 B\u0130R TOPLUMUN \u0130N\u015eAASIYLA Y\u00dcZ Y\u00dcZEY\u0130Z\u201d\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Karul, bu d\u00f6nemin yerle\u015fikli\u011fin ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131 oldu\u011funa ve insanlar\u0131n ilk kez daha b\u00fcy\u00fck kalabal\u0131klar halinde bir arada ya\u015famaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekerek, bunun da yeni bir toplum d\u00fczenini, yeni ili\u015fkileri ve i\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc de beraberinde getirdi\u011fini vurgulad\u0131.<br \/>Geli\u015fmi\u015f bir i\u015f g\u00fcc\u00fc organizasyonu bulundu\u011funa i\u015faret eden Karul, kamusal yap\u0131lar\u0131n bunun en iyi g\u00f6stergeleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu yap\u0131lardaki fig\u00fcrlerin, olu\u015fturduklar\u0131 sahnelerin kom\u00fcnal, uzak bir ge\u00e7mi\u015fe dayanan haf\u0131zan\u0131n \u00fcr\u00fcnleri oldu\u011funu ifade etti.<br \/>Karul, \u201cT\u00fcm bunlar\u0131 bir araya getirdi\u011fimizde \u00f6ncesinde hi\u00e7 kar\u015f\u0131la\u015fmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z yeni bir toplumun in\u015fas\u0131yla y\u00fcz y\u00fczeyiz. Bunu anlaman\u0131n da \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrmeyece\u011fi a\u015fikar, bir\u00e7ok yerden gelen verinin bir araya getirilmesiyle m\u00fcmk\u00fcn. Ta\u015f Tepeler Projesi de bunun i\u00e7in olduk\u00e7a iyi bir f\u0131rsat.\u201d dedi.<br \/>D\u00fcnya Neolotik Kongresi\u2019nin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131l \u015eanl\u0131urfa\u2019da d\u00fczenlenece\u011fini bildiren Karul, \u201cBu kongreyle buradaki arkeolojik bilgi hem meslekta\u015flarla payla\u015f\u0131lma f\u0131rsat\u0131 bulacak hem de neolotik \u00e7a\u011f uzmanlar\u0131ndan d\u00fcnyada farkl\u0131 neolotikler oldu\u011funu \u00f6\u011frenmemize vesile olacak.\u201d ifadelerinin kulland\u0131. AA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6beklitepe&#8217;de bu y\u0131lki kaz\u0131larda g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131ma i\u015faret eden \u00f6\u011f\u00fctme ta\u015flar\u0131 bulundu. G\u00f6beklitepe Kaz\u0131 Heyeti Ba\u015fkan\u0131 ve \u0130stanbul \u00dcniversitesi &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":43571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[8175,8173,698,605,8174],"class_list":["post-43570","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-cag","tag-gobeklitepe","tag-kazi","tag-tas","tag-tepe"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43570","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43570"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43572,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43570\/revisions\/43572"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}