Kuduz, insanlarda ve di\u011fer memelilerde Rhabdovir\u00fcs ailesinin bir RNA vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn neden oldu\u011fu, beyinde iltihaplanmaya yol a\u00e7an viral bir hastal\u0131kt\u0131r. \u2026 Enfekte bir hayvan ba\u015fka bir hayvan\u0131 ya da insan\u0131 yaralad\u0131\u011f\u0131nda ya da \u0131s\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda yay\u0131l\u0131r. Enfekte bir hayvan\u0131n salyas\u0131, g\u00f6z, a\u011f\u0131z veya burun ile temas ederse kuduzu da iletebilir. Erken d\u00f6nemde tedavi edilmedi\u011finde \u00f6l\u00fcmle sonu\u00e7lan\u0131r.<\/p>\n
\u0130ki t\u00fcr kuduz bulunmaktad\u0131r. Bunlar:<\/p>\n
Ensefalitik kuduz<\/strong>: Bu, insanlardaki vakalar\u0131n\u0131n y\u00fczde 80’inde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ki\u015finin hiperaktivite ve hidrofobi ya\u015fama olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksektir.<\/p>\n Paralitik kuduz<\/strong>: Fel\u00e7, bask\u0131n bir semptomdur.<\/p>\n KUDUZ NASIL BULA\u015eIR<\/strong><\/p>\n Enfekte hayvan\u0131n t\u00fck\u00fcr\u00fck veya salyas\u0131n\u0131n deri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc bozulmu\u015f cilt ile temas\u0131 sonucu bula\u015fabilir. Yani enfekte hayvan\u0131n \u0131s\u0131rmas\u0131 veya t\u0131rmalamas\u0131, riskli temas olarak kabul edilir. Is\u0131rma veya t\u0131rmalama olmasa bile hayvan\u0131n t\u00fck\u00fcr\u00fck veya salyas\u0131n\u0131n bir kesiye, a\u00e7\u0131k bir yaraya veya deri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc bozulmu\u015f bir b\u00f6lgeye temas\u0131 da bula\u015fma nedeni olabilir. Kuduzun bula\u015fmas\u0131nda \u0131s\u0131ran hayvan kadar \u0131s\u0131rd\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lge de bula\u015f\u0131c\u0131l\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a \u00f6nemlidir. Ba\u015f boyun b\u00f6lgesindeki \u0131s\u0131r\u0131klarda bula\u015fma riski olduk\u00e7a y\u00fcksektir.<\/p>\n KUDUZ BEL\u0130RT\u0130LER\u0130<\/strong><\/p>\n Kuduz, be\u015f ayr\u0131 a\u015famada ilerler:<\/p>\n \u2013 \u0130nk\u00fcbasyon (Kulu\u00e7ka d\u00f6nemi) \u0130nk\u00fcbasyon (Kulu\u00e7ka d\u00f6nemi)<\/strong><\/p>\n Semptomlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 genellikle 3 ila 12 hafta s\u00fcrer, ancak 5 g\u00fcnden az veya 2 y\u0131ldan fazla da s\u00fcrebilir. Is\u0131rman\u0131n beyne ne kadar yak\u0131nsa belirtilerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 \u00e7abuk olur. Belirtiler g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc zaman kuduz genellikle \u00f6l\u00fcmc\u00fcld\u00fcr. Vir\u00fcse maruz kalm\u0131\u015f olabilecek herhangi bir ki\u015fi, belirtileri beklemeden t\u0131bbi yard\u0131m almal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Prodrom<\/strong><\/p>\n Erken, grip benzeri belirtiler \u015funlar\u0131 i\u00e7erir:<\/p>\n \u2013 38 derece veya \u00fczerinde ate\u015f Bunlar 2 ila 10 g\u00fcn aras\u0131nda s\u00fcrebilir ve zamanla k\u00f6t\u00fcle\u015fir.<\/p>\n Akut n\u00f6rolojik d\u00f6nem<\/strong><\/p>\n A\u015fa\u011f\u0131dakiler dahil olmak \u00fczere n\u00f6rolojik semptomlar geli\u015fir:<\/p>\n \u2013 Kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve sald\u0131rganl\u0131k Bu faz\u0131n sonuna do\u011fru nefes h\u0131zlan\u0131r ve tutars\u0131zla\u015f\u0131r.<\/p>\n Koma ve \u00f6l\u00fcm<\/strong><\/p>\n \u2013 Ki\u015fi komaya girerse, bir ventilat\u00f6re ba\u011fl\u0131 olmad\u0131k\u00e7a \u00f6l\u00fcm saatler sonra ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n \u2013 Nadiren, bu ge\u00e7 a\u015famada bir ki\u015fi iyile\u015febilir.<\/p>\n KUDUZ NEDEN SU KORKUSUNA YOL A\u00c7AR?<\/strong><\/p>\n Kuduzlar hidrofobi olarak bilinir. Korkunun nedeni ise; yutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken bo\u011fazdaki yo\u011fun spazmlar\u0131n tetiklenmesi veya su yutma d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bile spazmlara neden olmas\u0131 olabilir. Olu\u015fan a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fck\u00fcr\u00fck muhtemelen vir\u00fcs\u00fcn sinir sistemi \u00fczerindeki etkisinden kaynaklanmaktad\u0131r.<\/p>\n KUDUZ TE\u015eH\u0130S\u0130<\/strong><\/p>\n Is\u0131rma an\u0131nda, hayvan\u0131n kuduz olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ya da bir enfeksiyondan ge\u00e7ip ge\u00e7medi\u011finin kesin olarak s\u00f6ylenmesinin yolu yoktur.<\/p>\n Laboratuvar testleri antikorlar\u0131 g\u00f6sterebilir, ancak bunlar hastal\u0131\u011f\u0131n ilerleyi\u015fine kadar ortaya \u00e7\u0131kmayabilir. Vir\u00fcs t\u00fck\u00fcr\u00fck veya deri biyopsisi ile izole edilebilir. Bununla birlikte, bir tan\u0131 do\u011fruland\u0131\u011f\u0131nda, harekete ge\u00e7mek i\u00e7in \u00e7ok ge\u00e7 olabilir. Bu nedenle, hasta, do\u011frulanm\u0131\u015f bir tan\u0131 beklemeden, normal olarak bir defada profilaktik tedaviye ba\u015flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Bir ki\u015fi, bir hayvan \u0131s\u0131r\u0131\u011f\u0131ndan sonra viral ensefalit belirtileri geli\u015ftirirse, kuduzlar\u0131 olabilirmi\u015f gibi tedavi edilmelidir.<\/p>\n KUDUZ TEDAV\u0130S\u0130<\/strong><\/p>\n Bir ki\u015fi kuduz bir hayvan taraf\u0131ndan \u0131s\u0131r\u0131l\u0131r veya \u00e7izilirse veya hayvan a\u00e7\u0131k bir yaray\u0131 yalarsa, bu durumda 15 dakika boyunca sabunlu su, povidon iyot veya deterjan ile hemen her t\u00fcrl\u00fc \u0131s\u0131r\u0131klar\u0131 ve \u00e7izikleri y\u0131kamal\u0131d\u0131r. Bu viral par\u00e7ac\u0131klar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 en aza indirebilir. Daha sonra ayn\u0131 anda t\u0131bbi yard\u0131m almal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n Maruz kald\u0131ktan sonra ve semptomlar ba\u015flamadan \u00f6nce, bir dizi \u00e7ekim vir\u00fcs\u00fcn geli\u015fmesini engelleyebilir. Bu genellikle etkilidir.<\/p>\n Stratejiler \u015funlar\u0131 i\u00e7erir:<\/strong><\/p>\n H\u0131zl\u0131 etkili imm\u00fcn glob\u00fclin: En k\u0131sa zamanda, \u0131s\u0131r\u0131k yaras\u0131na yak\u0131n olarak verilir, bu vir\u00fcs\u00fcn bireyi enfekte etmesini engelleyebilir.<\/p>\n Kuduz a\u015f\u0131lar\u0131: Bunlar, sonraki 2-4 hafta boyunca kola enjekte edilecektir. Bunlar, v\u00fccudun vir\u00fcsle sava\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n \u00c7ok az say\u0131da insan kuduzdan kurtulmay\u0131 ba\u015farabilmi\u015ftir. \u00c7o\u011fu vaka semptomlar geli\u015fti\u011finde \u00f6l\u00fcmc\u00fcld\u00fcr. Bu a\u015famada etkili bir tedavi de yoktur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u0130nsanl\u0131k tarihinde bilinen en eski hastal\u0131klardan birisi olan kuduz son d\u00f6nemde yeniden g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flad\u0131. Erken m\u00fcdahale edilmedi\u011finde \u00f6l\u00fcmlere …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":49580,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[188,759,8918,536,162],"class_list":["post-49579","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-bas","tag-donem","tag-kuduz","tag-olum","tag-virus"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49579","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49579"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49579\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49581,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49579\/revisions\/49581"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/49580"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49579"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\u2013 Prodrom
\u2013 Akut n\u00f6rolojik d\u00f6nem
\u2013 Koma
\u2013 \u00d6l\u00fcm<\/p>\n
\u2013 Ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131
\u2013 Kayg\u0131 bozuklu\u011fu
\u2013 Bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131 ve \u00f6ks\u00fcr\u00fck
\u2013 Mide bulant\u0131s\u0131 ve kusma
\u2013 Is\u0131r\u0131k b\u00f6lgesinde rahats\u0131zl\u0131k<\/p>\n
\u2013 K\u0131smi fel\u00e7, istemsiz kas se\u011firmesi ve sert boyun kaslar\u0131
\u2013 Kas\u0131lmalar
\u2013 Hiperventilasyon ve solunum zorlu\u011fu
\u2013 Hipersalivasyon veya \u00e7ok fazla t\u00fck\u00fcr\u00fck \u00fcretme ve muhtemelen a\u011f\u0131zda k\u00f6p\u00fcrme
\u2013 Yutma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcnden dolay\u0131 su veya hidrofobi korkusu
\u2013 Hal\u00fcsinasyonlar, kabuslar ve uykusuzluk
\u2013 Erkeklerde priapizm veya kal\u0131c\u0131 ereksiyon
\u2013 Fotofobi ya da \u0131\u015f\u0131k korkusu<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/03\/kuduz-belirtileri-shu-2.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n