{"id":51977,"date":"2022-11-08T02:06:16","date_gmt":"2022-11-08T02:06:16","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=51977"},"modified":"2022-11-08T02:06:16","modified_gmt":"2022-11-08T02:06:16","slug":"glutensiz-beslenme-herkes-icin-uygun-mu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=51977","title":{"rendered":"Gl\u00fctensiz beslenme herkes i\u00e7in uygun mu?"},"content":{"rendered":"<p><b>Son zamanlarda gl\u00fctensiz diyetler olduk\u00e7a pop\u00fcler. \u00dcstelik sa\u011fl\u0131k sorunu olmayanlar bile b\u00f6yle beslenmeye ba\u015flad\u0131. Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Ba\u015fak \u0130nsel Ayd\u0131n\u2019a bunun do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordum\u2026<\/b><\/p>\n<p>Market ve pastane raflar\u0131ndaki pek \u00e7ok \u00fcr\u00fcn\u00fcn etiketinde \u2018gl\u00fctensiz&#8217; ibaresine s\u0131k\u00e7a rastl\u0131yoruz. Gl\u00fcten hassasiyeti olanlara \u00f6nerilen bu beslenme tarz\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u2018\u2018sa\u011fl\u0131kl\u0131 kalmak&#8217; ya da \u2018kilo vermek\u201d amac\u0131yla pek \u00e7ok ki\u015fi taraf\u0131ndan tercih edilmeye ba\u015flad\u0131. Peki bu ne kadar do\u011fru? \u0130\u015fte Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Ba\u015fak \u0130nsel Ayd\u0131n&#8217;\u0131n yan\u0131t\u0131\u2026<\/p>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/07\/2basakinselaydin.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Ba\u015fak \u0130nsel Ayd\u0131n<\/p>\n<\/div>\n<p><b>Kimlere \u00f6nerilir?<\/b><\/p>\n<p>Gl\u00fcten bir t\u00fcr protein grubudur bu\u011fday, \u00e7avdar, arpa gibi tah\u0131llar\u0131n i\u00e7inde bulunur ve tah\u0131l\u0131n en faydal\u0131 k\u0131sm\u0131d\u0131r. \u00c7\u00f6lyak hastalar\u0131 tah\u0131llarda bulunan gl\u00fctene kar\u015f\u0131 hassasiyet g\u00f6sterirler ve ince ba\u011f\u0131rsaklar\u0131nda \u00f6m\u00fcr boyu emilim bozuklu\u011fu meydana gelir. Bu bireyler, gl\u00fcten i\u00e7eren bir g\u0131da t\u00fckettikten sonra gl\u00fcteni tolere edemezler ve kar\u0131nda \u015fi\u015fkinlik, mide bulant\u0131s\u0131, kab\u0131zl\u0131k gibi sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rlar. Bu hastal\u0131\u011f\u0131n tek ve kesin tedavisi ise; ya\u015fam boyu gl\u00fctensiz beslenmedir. Gl\u00fcten intolerans\u0131, bu\u011fday alerjisi, huzursuz ba\u011f\u0131rsak sendromu ya\u015fayan bireyler kesinlikle gl\u00fctensiz beslenmeye ge\u00e7melidir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra hipotiroidi, ha\u015fimato tirodi ve romatizmal hastal\u0131klar\u0131 olan (romatoid artrit veya fibromiyalji gibi) ki\u015filere de diyetisyen e\u015fli\u011finde belirli s\u00fcreler gl\u00fctensiz beslenme uygulanabilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/07\/02-glutensiz-10.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Gl\u00fcten duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r?<\/b><\/p>\n<p>Gl\u00fcten maruziyetiyle tipik semptomlar\u0131 olan, anti EMA ve anti TTG negatif hastalarda uygun \u015fekilde al\u0131nm\u0131\u015f biyopsilerde ince ba\u011f\u0131rsak mukozal yap\u0131s\u0131n\u0131n normal olmas\u0131 \u00c7\u00f6lyak D\u0131\u015f\u0131 Gl\u00fcten Duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131 akla getirmelidir. \u00c7\u00f6lyak Hastal\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n d\u0131\u015flanabilmesi i\u00e7in mutlaka Ig A eksikli\u011finin varl\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu\u011fday alerjisine y\u00f6nelik olarak cilt testi ve Ig E \u00f6l\u00e7\u00fcmleri yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00f6lyak hastal\u0131\u011f\u0131 ve bu\u011fday alerjisi d\u0131\u015flanm\u0131\u015f hastalarda gl\u00fcten maruziyeti ile semptomlar\u0131n geli\u015fmesi ve gl\u00fctensiz diyete yan\u0131t al\u0131nmas\u0131yla \u00c7\u00f6lyak D\u0131\u015f\u0131 Gl\u00fcten Duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131 konulabilir. Belirtileri \u00c7\u00f6lyak hastal\u0131\u011f\u0131na benzer mide a\u011fr\u0131s\u0131, \u015fi\u015fkinlik, ba\u011f\u0131rsak hareketlerindeki de\u011fi\u015fiklikler, yorgunluk ve egzamad\u0131r. Gl\u00fcten duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131z oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z mutlaka doktora dan\u0131\u015fmal\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/07\/01-ekmek-firin.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ki\u015filerin de gl\u00fcteni kesmesi do\u011fru mu?<\/b><\/p>\n<p>Gl\u00fcten i\u00e7eren bu\u011fday, \u00e7avdar, arpa ve bunun gibi tah\u0131llar tam tah\u0131l olarak t\u00fcketilirse v\u00fccudumuza mineral, vitamin ve lif deste\u011fi sa\u011flar. \u0130\u015flenmi\u015f halleri ise bu y\u00f6nden fakirdir. Yani gl\u00fcten bir yana \u00f6nce bu besinlerden yarar sa\u011flamak istiyorsak en az i\u015flemden ge\u00e7mi\u015f olanlar\u0131 t\u00fcketmeliyiz. Bu tah\u0131llardaki gl\u00fcten baz\u0131 ki\u015filer i\u00e7in ciddi problemlere yol a\u00e7abilir. Bu ihtiyaca y\u00f6nelik olarak \u00fcretilen unlar da bu ki\u015filerce t\u00fcketilir. Ancak \u2018\u2018gl\u00fctensiz un her ko\u015fulda glutenli undan faydal\u0131d\u0131r&#8221; d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle gl\u00fctensiz unlara y\u00f6neldi\u011fimizde i\u00e7inde vitamin, mineral ve lif bulunduran sa\u011fl\u0131kl\u0131 unlar yerine i\u015flemden ge\u00e7ti\u011fi i\u00e7in faydas\u0131n\u0131 yitirmi\u015f ve ni\u015fasta deposu unlar\u0131 tercih etmi\u015f oluruz. \u00d6zetle daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 olmak ad\u0131na v\u00fccudumuza bo\u015f kalori alarak baz\u0131 besin \u00f6gelerinden mahrum kal\u0131r\u0131z. Dolay\u0131s\u0131yla zay\u0131flama ad\u0131 alt\u0131nda sa\u011fl\u0131kl\u0131 ki\u015filerin bu beslenme tarz\u0131n\u0131 uygulamas\u0131 risklidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc gl\u00fctensiz beslenmede A vitamini, riboflavin (B2), folat (B9), D vitamini, K vitamini, demir, fosfor, niasin (B3), tiamin (B1), kolbalamin (B12), E vitamini, kalsiyum, \u00e7inko, selenyum, magnezyum gibi vitamin ve mineral eksiklikleri g\u00f6r\u00fclebilir. Ayr\u0131ca lif, ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131m\u0131zda bulunan ve bize fayda sa\u011flayan bakterilerin ya\u015fayabilmesi i\u00e7in gereklidir. Gl\u00fcteni kesti\u011fimizde ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z lif miktar\u0131 azald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in mikrobiyotam\u0131zdaki yararl\u0131 bakterilerin say\u0131s\u0131 azal\u0131r. Bu da sindirim faaliyetlerimizde bozukluklara yol a\u00e7ar. Ayn\u0131 zamanda bir\u00e7ok karbonhidrat grubunda olan gl\u00fcteni kesti\u011fimizde karbonhidrattan fakir beslenip, ya\u011f miktar\u0131n\u0131 art\u0131rabiliriz. Bu da ya\u011f\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla kalorinin artmas\u0131yla birlikte ikincil sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na da yol a\u00e7abilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son zamanlarda gl\u00fctensiz diyetler olduk\u00e7a pop\u00fcler. \u00dcstelik sa\u011fl\u0131k sorunu olmayanlar bile b\u00f6yle beslenmeye ba\u015flad\u0131. Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Ba\u015fak &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":51978,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[49,9193,9194,177,167],"class_list":["post-51977","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-beslenme","tag-gluten","tag-glutensiz","tag-saglik","tag-vitamin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51977","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=51977"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51977\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":51979,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/51977\/revisions\/51979"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/51978"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=51977"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=51977"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=51977"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}