{"id":53664,"date":"2022-11-10T11:06:11","date_gmt":"2022-11-10T11:06:11","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=53664"},"modified":"2022-11-10T11:06:11","modified_gmt":"2022-11-10T11:06:11","slug":"vandaki-tuz-golu-kuraklik-ve-asiri-buharlasma-nedeniyle-yeniden-kurudu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=53664","title":{"rendered":"Van\u2019daki Tuz G\u00f6l\u00fc kurakl\u0131k ve a\u015f\u0131r\u0131 buharla\u015fma nedeniyle yeniden kurudu"},"content":{"rendered":"<p><b>Van&#8217;\u0131n Saray il\u00e7esindeki Tuz G\u00f6l\u00fc, yaz boyunca artan s\u0131cakl\u0131klar ve ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n azalmas\u0131 nedeniyle yeniden \u00e7orak araziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/b><\/p>\n<p>Saray il\u00e7esine\u00a025 kilometre uzakl\u0131kta bulunan ve ge\u00e7en y\u0131l da kurakl\u0131k nedeniyle kuruyan Tuz G\u00f6l\u00fc\u2019ne bu y\u0131l k\u0131\u015f ve ilkbaharda etkili olan ya\u011f\u0131\u015flar da \u00e7are olmad\u0131.<\/p>\n<p>Nisan ve may\u0131s aylar\u0131ndaki ya\u011f\u0131\u015flar ve karlar\u0131n erimesiyle g\u00f6lde biriken su, yaz d\u00f6neminde s\u0131cakl\u0131\u011fa ba\u011fl\u0131 buharla\u015f\u0131nca b\u00f6lge yeniden \u00e7orak araziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Kararnamesiyle \u2018kesin korunacak hassas alan\u2019 ilan edilen g\u00f6l\u00fcn zemini \u00e7\u00f6ken tuz nedeniyle beyaza b\u00fcr\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n<p>Her y\u0131l bir\u00e7ok t\u00fcrden ku\u015fa g\u00f6\u00e7 yolculu\u011funda ev sahipli\u011fi yapan g\u00f6l\u00fcn kurumas\u0131 do\u011faseverleri de \u00fczd\u00fc.<\/p>\n<p><strong>\u201cVAN G\u00d6L\u00dc HAVZASINDA \u015e\u0130DDETL\u0130 BUHARLA\u015eMA YA\u015eANIYOR\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Van Y\u00fcz\u00fcnc\u00fc Y\u0131l \u00dcniversitesi Co\u011frafya B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00f6\u011fretim \u00fcyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddino\u011flu, d\u00fcnyada k\u00fcresel \u0131s\u0131nmaya ba\u011fl\u0131 iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin belirgin \u015fekilde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Alaeddino\u011flu, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu: \u201cD\u00fcnyan\u0131n \u0131s\u0131nmas\u0131 farkl\u0131 b\u00f6lgelerde farkl\u0131 \u015fekillerde etkisini g\u00f6steriyor. T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7inde bulundu\u011fu b\u00f6lge d\u00fcnya geneline g\u00f6re y\u00fczde 20-30 oranla daha fazla \u0131s\u0131n\u0131yor. Buna ba\u011fl\u0131 bir\u00e7ok \u015fey de\u011fi\u015fiyor. Ya\u011f\u0131\u015flar azal\u0131yor, buharla\u015fman\u0131n \u015fiddeti art\u0131yor. Yaz sezonu ve ya\u011f\u0131\u015fs\u0131z d\u00f6nem uzuyor, k\u0131\u015f mevsimi k\u0131sal\u0131yor, ya\u011f\u0131\u015fl\u0131 sezon \u00e7ok k\u0131sa bir d\u00f6neme giriyor. \u00d6nceden bu b\u00f6lgede ya\u011f\u0131\u015flar sonbaharda ba\u015flar, k\u0131\u015f\u0131n devam eder, ilkbahara sarkard\u0131. Yani ya\u011f\u0131\u015fl\u0131 sezon fazlayd\u0131. K\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkisiyle Van G\u00f6l\u00fc havzas\u0131ndaki iklim b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde de\u011fi\u015fti. T\u00fcm bunlar havzan\u0131n su d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnde olumsuzlu\u011fa neden oldu.\u201d<\/p>\n<p>\u201cVan G\u00f6l\u00fc havzas\u0131nda \u015fiddetli bir buharla\u015fma ya\u015fan\u0131yor. Bu buharla\u015fma havzadaki g\u00f6llerin alan kaybetmesine, bir\u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6l\u00fcn yok olmas\u0131na neden oluyor. Akg\u00f6l, Tuz G\u00f6l\u00fc gibi b\u00f6lgeler bu s\u00fcre\u00e7ten olumsuz etkilendi. Bug\u00fcn, bu g\u00f6llerin kurudu\u011funa tan\u0131kl\u0131k ediyoruz.\u201d<\/p>\n<p>Alaeddino\u011flu, Birle\u015fmi\u015f Milletlerin k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle ilgili haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 raporlarda 2030 y\u0131l\u0131 i\u00e7in \u00f6ng\u00f6r\u00fclen tablolar\u0131n tamam\u0131n\u0131n bug\u00fcnden ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin insan hayat\u0131nda \u00e7ok \u015feyi de\u011fi\u015ftirece\u011fini dile getiren Alaeddino\u011flu, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n<p>\u201cVan G\u00f6l\u00fc havzas\u0131nda kontroll\u00fc su kullan\u0131m\u0131na ge\u00e7mezsek muhtemelen 2030 ve sonras\u0131nda \u00f6nemli sorunla kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131z. Havzan\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 y\u00fcksek oranda ya\u011f\u0131\u015f alm\u0131yor. Ge\u00e7mi\u015fte g\u00f6llerin ve barajlar\u0131n doluluk oranlar\u0131n\u0131 etkileyen temel \u015fey so\u011fuk aylar\u0131n daha fazla olmas\u0131yd\u0131. Buharla\u015fma eyl\u00fcl ay\u0131nda sona erer, hazirana kadar ger\u00e7ekle\u015fmezdi. Art\u0131k kas\u0131m ay\u0131nda, nisanda da buharla\u015fma ger\u00e7ekle\u015fiyor. Ba\u015fta Van G\u00f6l\u00fc olmak \u00fczere bir\u00e7ok g\u00f6l alan kaybediyor. Bu sorunu y\u00f6netemezsek yak\u0131n zamanda i\u00e7me ve kullanma suyu konusunda sorun ya\u015fayabiliriz. Bunun i\u00e7in havzadaki su kaynaklar\u0131n\u0131 do\u011fru kullanmal\u0131, baraj say\u0131s\u0131n\u0131, su tutma alanlar\u0131n\u0131 kesinlikle art\u0131rmal\u0131y\u0131z. 2030 sonras\u0131 senaryolar \u00e7ok korkun\u00e7. Bug\u00fcnden itibaren bu sorun i\u00e7in ad\u0131m atmam\u0131z gerekiyor.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201cBURADA B\u0130R\u00c7OK KU\u015e T\u00dcR\u00dc YA\u015eIYORDU\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Tuz G\u00f6l\u00fc\u2019n\u00fc g\u00f6rmeye giden do\u011fasever Ergin Y\u0131ld\u0131r\u0131m\u00e7akar ise kurakl\u0131\u011f\u0131n etkisiyle g\u00f6l\u00fcn kurudu\u011funu belirtti.<\/p>\n<p>G\u00f6l\u00fcn eskiden bir\u00e7ok t\u00fcrden binlerce ku\u015fa g\u00f6\u00e7 yolunda ev sahipli\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Y\u0131ld\u0131r\u0131m\u00e7akar, \u201cYaz aylar\u0131nda ya\u011fmurlar\u0131n ya\u011fmamas\u0131, g\u00f6l\u00fc \u00e7orak araziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc. Burada bir\u00e7ok ku\u015f t\u00fcr\u00fc ya\u015f\u0131yordu. \u00d6rdek, yabani kaz, flamingo gibi ku\u015f t\u00fcrlerine ev sahipli\u011fi yapan g\u00f6l\u00fcn tekrar suya kavu\u015fmas\u0131n\u0131 \u00fcmit ediyoruz. G\u00f6l kurudu\u011fu i\u00e7in ku\u015flar da ba\u015fka yerlere g\u00f6\u00e7 etti\u201d ifadelerini kulland\u0131. (AA)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Van&#8217;\u0131n Saray il\u00e7esindeki Tuz G\u00f6l\u00fc, yaz boyunca artan s\u0131cakl\u0131klar ve ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n azalmas\u0131 nedeniyle yeniden \u00e7orak araziye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Saray il\u00e7esine &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":53665,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[1736,9396,323,3680,1591],"class_list":["post-53664","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yasam","tag-bircok","tag-buharlasma","tag-gol","tag-golun","tag-kus"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53664","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53664"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53666,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53664\/revisions\/53666"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/53665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}