{"id":56215,"date":"2022-11-15T02:06:06","date_gmt":"2022-11-15T02:06:06","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=56215"},"modified":"2022-11-15T02:06:06","modified_gmt":"2022-11-15T02:06:06","slug":"sahte-besinlerle-zehirlenmeyin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=56215","title":{"rendered":"Sahte besinlerle zehirlenmeyin"},"content":{"rendered":"<p>Hastal\u0131klardan korunmada sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmenin \u00f6nemi tart\u0131\u015f\u0131lmaz. Ancak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ne kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslendi\u011fimiz \u015f\u00fcpheli\u2026 \u00c7\u00fcnk\u00fc do\u011fal g\u0131dalara ula\u015fmak hayli zor. Baz\u0131lar\u0131 GDO&#8217;lu baz\u0131lar\u0131 ise tar\u0131m ilac\u0131 ve kimyasal katk\u0131 maddesi y\u00fckl\u00fc. Bir de sahte g\u0131dalar var. Yani hem g\u00f6r\u00fcn\u00fcm hem de i\u00e7erik bak\u0131m\u0131ndan baz\u0131 kimyasallar ve boyalarla ger\u00e7eklerine benzetilerek piyasaya s\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar. Bu nedenle sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131za zarar veriyor, bizi hasta ediyorlar. Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Tuba G\u00fcnebak, bu hileli \u00fcr\u00fcnlerin ger\u00e7e\u011finden farklar\u0131n\u0131, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131za olan zararlar\u0131n\u0131 ve onlardan korunma yollar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klad\u0131\u2026<\/p>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/14\/02-nazan-manset-doktor.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Tuba G\u00fcnebak<\/p>\n<\/div>\n<p><b><span>\u0130\u015eTE BAZI \u00d6RNEKLER<\/span><\/b><\/p>\n<p>\u00dclkemizde en \u00e7ok kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan ta\u011f\u015fi\u015f ve taklit \u00f6rnekleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralanabilir;<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/14\/basliksiz-2.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Ekmeklik undan makarna<\/b><\/p>\n<p>Makarnan\u0131n durum bu\u011fday\u0131 irmi\u011finden \u00fcretilmesi gerekirken baz\u0131lar\u0131 ekmeklik undan \u00fcretiliyor. Ekmeklik undan makarna \u00fcretilmesi mevzuata ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu gibi insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na da zararl\u0131d\u0131r, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131 riskini art\u0131r\u0131r. Durum bu\u011fday\u0131 irmi\u011finden \u00fcretilmi\u015f ger\u00e7ek makarna ise \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131ndan korur. Ger\u00e7ek makarna alt\u0131n sar\u0131s\u0131 renginde olur, pi\u015fince rengi donukla\u015fmaz, ortas\u0131ndan k\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131zda ses \u00e7\u0131kart\u0131r, \u00e7\u0131tlar. Ekmeklik undan yap\u0131lan makarnan\u0131n y\u00fczeyi alacal\u0131 bulacal\u0131d\u0131r, pi\u015fince yap\u0131\u015fkan yap\u0131da olur, rengi donukla\u015f\u0131r. Baz\u0131 ekmeklerde \u00e7ok say\u0131da katk\u0131 maddesi var. \u00d6rne\u011fin baz\u0131lar\u0131na esmer yani tam tah\u0131ll\u0131 ekmek g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc vermek i\u00e7in kahverengi boya kat\u0131l\u0131yor. n Yine siyah zeytine rengini koyula\u015ft\u0131rmak i\u00e7in tekstil boyalar\u0131 kat\u0131l\u0131yor. n Zeytinya\u011f\u0131 ba\u015fka bitkisel ya\u011flarla ya da zeytinya\u011f\u0131 \u00fcretiminin son at\u0131k \u00fcr\u00fcn\u00fc olan prina ya\u011f\u0131 ile seyreltiliyor.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/14\/4.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Boyal\u0131 yumurta<\/b><\/p>\n<p>Sahte yumurtada sodyum aljinat ve renklendirme maddeleri kullan\u0131l\u0131yor. Bu yumurtalar\u0131n kabuklar\u0131 \u00e7ok serttir. Ebatlar\u0131 genellikle ger\u00e7ek olanlardan \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Kafes yumurtalar\u0131 \u00e7o\u011fu zaman k\u00f6y yumurtas\u0131 ya da organik etiketiyle sat\u0131labiliyor.<\/p>\n<p><b>Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131zla oynuyorlar<\/b><\/p>\n<p>Besinlerin mevzuata uygun olmayan \u015fekilde \u00fcretilmesine, \u00fcr\u00fcnlere bu \u00fcr\u00fcne temel \u00f6zelli\u011fini veren \u00f6gelerin tamam\u0131n\u0131n veya bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na, miktar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesine veya yerine ayn\u0131 de\u011feri ta\u015f\u0131mayan ba\u015fka bir maddenin eklenmesine, safl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bozulmas\u0131na \u201cta\u011f\u015fi\u015f\u201d denir. Bir de \u201ctaklit\u201d konusu vard\u0131r. Besinin kendisinde olmayan \u00f6zelliklere sahipmi\u015f gibi g\u00f6sterilmesine, ba\u015fka bir besine benzetilmesine ise \u201ctaklit\u201d denir. \u00dclkemizde ne yaz\u0131k ki, baz\u0131 \u00fcreticiler ticari ve haks\u0131z kazan\u00e7 u\u011fruna taklit ve ta\u011f\u015fi\u015fe y\u00f6nelerek, t\u00fcketici sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 riske atabiliyor.<\/p>\n<p><b>Glikoz \u015furuplu pekmez ve bal<\/b><\/p>\n<p>Bala ve \u00fcz\u00fcm pekmezine \u00fcretim maliyetini d\u00fc\u015f\u00fcrmek i\u00e7in glikoz \u015furubu veya fruktoz ekleniyor. Bu \u00fcr\u00fcnler kan ya\u011flar\u0131n\u0131 y\u00fckseltip, damar t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve kalp hastal\u0131\u011f\u0131 risklerini art\u0131r\u0131r. Ayr\u0131ca hasat sonras\u0131 imha edilmesi gereken k\u00fcflenmi\u015f incir ve kay\u0131s\u0131lar\u0131n kaynat\u0131lmas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kan koyu renkli s\u0131v\u0131 da pekmez gibi piyasaya s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Bu s\u0131v\u0131, k\u00fcf i\u00e7erdi\u011fi i\u00e7in aflatoksinden zengindir, kanser, \u00f6zellikle de karaci\u011fer kanseri riskini art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><b>K\u0131rm\u0131z\u0131 et<\/b><\/p>\n<p>K\u0131rm\u0131z\u0131 et ve et \u00fcr\u00fcnlerine; kanatl\u0131 hayvan eti, tek t\u0131rnakl\u0131 eti, domuz eti gibi farkl\u0131 hayvan t\u00fcrlerine ait etler kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131labiliyor. Mevzuata ayk\u0131r\u0131 olsa da ba\u011f doku (k\u0131k\u0131rdak, deri, sakatat) ve soya da kat\u0131labiliyor.<\/p>\n<p><b>Tereya\u011f\u0131<\/b><\/p>\n<p>Tereya\u011f\u0131na bitkisel ya\u011f kat\u0131l\u0131p saf tereya\u011f\u0131 gibi sat\u0131l\u0131yor.\u00a0 n Baharatlarda ve bulgurda yasak olmas\u0131na ra\u011fmen baz\u0131 \u00fcreticiler taraf\u0131ndan sentetik boyalar kullan\u0131l\u0131yor. Bu boyalar kanserojendir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/14\/6.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Jelatinli yo\u011furt ni\u015fastal\u0131 peynir<\/b><\/p>\n<p>Yo\u011furda jelatin, peynire bitkisel ya\u011f ve ni\u015fasta ekleniyor. Baz\u0131 \u00fcreticiler taraf\u0131ndan piyasada son kullan\u0131m tarihi ge\u00e7en ka\u015far peynirleri toplanarak yine ka\u015far peyniri \u00fcretimine sokulabiliyor. Bozulmu\u015f ve kullan\u0131m tarihi ge\u00e7mi\u015f peynirler krem peynirlere de d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Tulum ve ka\u015far peynirlerine de patates ekleniyor. n Ke\u00e7i s\u00fct\u00fc, manda s\u00fct\u00fc gibi \u00f6zellikli s\u00fctler inek s\u00fct\u00fc ilave edilerek seyreltiliyor.<br \/>n Sakatatl\u0131, derili ve kemikli sucuk<\/p>\n<p>Sucuk yap\u0131m\u0131nda dana eti yerine k\u00fcmes hayvanlar\u0131 ve di\u011fer b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvanlar\u0131n etlerinin, sakatatlar\u0131, derileri, kemikleri ve kafalar\u0131 kullan\u0131l\u0131yor. n Tatl\u0131larda Antep f\u0131st\u0131\u011f\u0131 tozu yerine bezelye tozu veya boya kullan\u0131l\u0131yor.\u00a0 n Siyah \u00e7aya, bitki \u00e7aylar\u0131na ve baz\u0131 baharatlara mevzuatta yasak olan boya ilaveleri yap\u0131labiliyor.<\/p>\n<p><b>T\u00fcketiciler ne yapmal\u0131?<\/b><\/p>\n<p>Besinlerin sahte oldu\u011fu bak\u0131larak anla\u015f\u0131lmaz. Bu durum uzman laboratuvarlarda \u00e7e\u015fitli analizlerle tespit edilir. Laboratuvar analizi sonucu taklit ve ta\u011f\u015fi\u015f yapt\u0131\u011f\u0131 tespit edilen firmalar Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131 resmi internet sitesi olan www.tarimorman.gov.tr adresinden kamuoyu ile payla\u015f\u0131l\u0131r. Besin ta\u011f\u015fi\u015fi bir t\u00fcr doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k t\u00fcr\u00fc olarak kabul edilir ve uluslararas\u0131 kaynaklarda \u015f\u00f6yle ge\u00e7er; \u201cbesin doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 bir su\u00e7tur, cinayettir\u201d. T\u00fcketicilerin ta\u011f\u015fi\u015f ve taklitten korunabilmeleri i\u00e7in beslenme e\u011fitimi almalar\u0131, besin etiketi okuma al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 kazanmalar\u0131, \u00fcr\u00fcn\u00fcn bile\u015fenleri ve \u00fcreticisinin kim oldu\u011funu bilmeleri gerekir. Sivil toplum kurulu\u015flar\u0131na da bu konuda rol d\u00fc\u015fmektedir. Taklit veya ta\u011f\u015fi\u015f yapan \u00fcye firmalar\u0131na y\u00f6nelik \u00fcyelikten \u00e7\u0131karma, uyarma, cezaland\u0131rma gibi y\u00f6ntemler kullan\u0131labilir. Ta\u011f\u015fi\u015f ve taklit uyguland\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen \u00fcr\u00fcnler Alo 174 G\u0131da Hatt\u0131&#8217;na \u015fikayet edilebilir.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hastal\u0131klardan korunmada sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmenin \u00f6nemi tart\u0131\u015f\u0131lmaz. Ancak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ne kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslendi\u011fimiz \u015f\u00fcpheli\u2026 \u00c7\u00fcnk\u00fc do\u011fal g\u0131dalara &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56216,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[955,2224,5421,9608,9609],"class_list":["post-56215","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-bazi","tag-besin","tag-boya","tag-tagsis","tag-taklit"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56215","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=56215"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56215\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":56217,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/56215\/revisions\/56217"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/56216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=56215"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=56215"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=56215"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}