{"id":67258,"date":"2022-12-27T09:21:07","date_gmt":"2022-12-27T09:21:07","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=67258"},"modified":"2022-12-27T09:21:07","modified_gmt":"2022-12-27T09:21:07","slug":"bu-yil-10-iklim-felaketinin-ekonomik-maliyeti-200-milyar-dolari-asti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=67258","title":{"rendered":"Bu y\u0131l 10 iklim felaketinin ekonomik maliyeti 200 milyar dolar\u0131 a\u015ft\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Uluslararas\u0131 yard\u0131m ve kalk\u0131nma kurulu\u015fu Christian Aid\u2019in \u201c2022\u2019nin Maliyeti: \u0130klimin \u00c7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc Y\u0131l\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 raporundan derlenen bilgilere g\u00f6re, bu y\u0131lki en maliyetli 10 iklim felaketinin her biri 3 milyar dolar\u0131n \u00fczerinde ekonomik hasara neden oldu.<\/p>\n<p>S\u00f6z konusu maliyetler sadece sigorta kapsam\u0131nda kar\u015f\u0131lanan kay\u0131plara g\u00f6re hesapland\u0131\u011f\u0131ndan iklim felaketlerinin ger\u00e7ek maliyetlerinin daha y\u00fcksek olaca\u011f\u0131 tahmin ediliyor. Ekonomik maliyeti en y\u00fcksek iklim felaketlerinin, sigortay\u0131 kar\u015f\u0131lama oran\u0131 y\u00fcksek geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde daha fazla oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p><b>IAN KASIRGASI\u2019NIN MAL\u0130YET\u0130 100 M\u0130LYAR DOLAR<\/b><\/p>\n<p>\u00d6te yandan, geli\u015fmi\u015f \u00fclkelere k\u0131yasla iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine etkisi \u00e7ok daha az olan geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ise sigortan\u0131n kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 maliyetler d\u00fc\u015f\u00fck seyrediyor.<\/p>\n<p>Buna g\u00f6re, eyl\u00fclde ABD\u2019nin g\u00fcney k\u0131y\u0131lar\u0131n\u0131 ve K\u00fcba\u2019y\u0131 etkisi alt\u0131na alan Ian Kas\u0131rgas\u0131\u2019n\u0131n ekonomik maliyeti en az 100 milyar dolar\u0131 bulurken, kas\u0131rga nedeniyle 40 binin \u00fczerinde ki\u015finin g\u00f6\u00e7e zorland\u0131\u011f\u0131 hesaplan\u0131yor.<\/p>\n<p>Haziran-eyl\u00fcl aras\u0131nda Pakistan\u2019da ya\u015fanan sellerin ekonomik maliyeti D\u00fcnya Bankas\u0131 tahminlerine g\u00f6re 30 milyar dolar seviyesinde olmas\u0131na kar\u015f\u0131n sigortan\u0131n kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 maliyet en az 5,6 milyar dolar seviyesinde bulunuyor. Pakistan\u2019daki seller nedeniyle en az 7 milyon ki\u015fi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yeri terk etti ve 1700\u2019\u00fcn \u00fczerinde insan hayat\u0131n\u0131 kaybetti.<\/p>\n<p><b>KURAKLIK MAL\u0130YET\u0130 20 M\u0130LYAR DOLARA ULA\u015eTI<\/b><\/p>\n<p>Yaz aylar\u0131nda Birle\u015fik Krall\u0131k ve Avrupa\u2019da etkili olan s\u0131cak hava dalgas\u0131 ve kurakl\u0131\u011f\u0131n neden oldu\u011fu maliyetler en az 20 milyar dolar, yaz\u0131n \u00c7in\u2019de ya\u015fanan sellerin maliyeti de en 12,3 milyar dolar olarak hesaplan\u0131yor.<\/p>\n<p>\u00c7in\u2019deki seller nedeniyle 239 ki\u015fi yer de\u011fi\u015ftirdi.<\/p>\n<p>\u015eubat-mart aylar\u0131nda Avustralya\u2019da meydana gelen sellerin maliyetinin ise en az 7,5 milyar dolar oldu\u011fu ve 60 binin \u00fczerinde insan\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yeri terk etmeye zorlad\u0131\u011f\u0131 tahmin ediliyor.<\/p>\n<p><b>D\u00dcNYANIN HER K\u00d6\u015eES\u0130NDE MAL\u0130YETLER ARTIYOR<\/b><\/p>\n<p>Yine \u015fubatta Avrupa ve Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta etkisini g\u00f6steren Eunice F\u0131rt\u0131nas\u0131\u2019n\u0131n ekonomik hasar\u0131 4,3 milyar dolar\u0131 a\u015farken, f\u0131rt\u0131na nedeniyle 16 ki\u015fi ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi.<\/p>\n<p>Eyl\u00fclde Karayipler ve Kanada\u2019y\u0131 etkileyen Fiona Kas\u0131rgas\u0131 da iki hafta i\u00e7inde en az 3 milyar dolar ekonomik kay\u0131p olu\u015fturdu. Kas\u0131rga, 13 bin ki\u015fiyi yerinden etti ve 25 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne yol a\u00e7t\u0131.<\/p>\n<p>G\u00fcney Afrika\u2019da nisanda ya\u015fanan sel felaketi 40 bin insan\u0131 yerinden etmeye ve 459 ki\u015finin hayat\u0131n\u0131 kaybetmesine neden olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra en az 3 milyar dolar\u0131 a\u015fan ekonomik maliyet olu\u015fturdu.<\/p>\n<p>\u00c7in ve Brezilya\u2019da t\u00fcm y\u0131l boyunca s\u00fcren kurakl\u0131\u011f\u0131n ekonomik hasar\u0131 ise s\u0131ras\u0131yla en az 8,4 milyar ve 4 milyar dolar olarak hesapland\u0131.<\/p>\n<p><b>BATI AFR\u0130KA\u2019DA SELLER 1,3 M\u0130LYON K\u0130\u015e\u0130Y\u0130 ETK\u0130LED\u0130<\/b><\/p>\n<p>Raporda hesaplanabilen ekonomik kay\u0131plar\u0131 ilk 10\u2019a girmeyen ancak insani etkileri y\u00fcksek ve iklim krizi a\u00e7\u0131s\u0131ndan endi\u015fe verici boyutlara ula\u015fan bir\u00e7ok iklim felaketi de yer al\u0131yor.<\/p>\n<p>Nijerya, Kamerun, Mali ve Nijer\u2019de etkisini g\u00f6steren Bat\u0131 Afrika selleri nedeniyle 600 ki\u015fi \u00f6l\u00fcrken, 1,3 milyon ki\u015fi yerinden oldu. Banglade\u015f\u2019teki Sitrang Siklonu nedeniyle 1 milyon insan evini terk etti.<\/p>\n<p>Afrika Boynuzu\u2019ndaki kurakl\u0131\u011f\u0131n 36 milyon ki\u015fiyi etkiledi\u011fi tahmin edilirken, Filipinler\u2019deki tropikal f\u0131rt\u0131na nedeniyle 850 bin ki\u015fi, Malezya\u2019daki seller nedeniyle 70 bin ki\u015fi yer de\u011fi\u015ftirmek zorunda kald\u0131. Brezilya\u2019daki seller de 1400 ki\u015fiyi yerinden etti.<\/p>\n<p>Hindistan ve Pakistan\u2019daki a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cak hava dalgalar\u0131, Afrika\u2019n\u0131n g\u00fcneydo\u011fusundaki f\u0131rt\u0131nalar, \u015eili, Arktik ve Antarktik\u2019teki a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cak hava dalgalar\u0131 da iklim krizinin etkilerini g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seren felaketler olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p><b>MAL\u0130YET ARTI\u015eLARINDA EM\u0130SYON VURGUSU<\/b><\/p>\n<p>Christian Aid \u00dcst Y\u00f6neticisi (CEO) Patrick Watt, rapora ili\u015fkin de\u011ferlendirmesinde, her biri en az 3 milyar dolara mal olan felaketlerin, iklim krizine kar\u015f\u0131 aksiyon almaman\u0131n faturas\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini belirterek, \u201cDolar fig\u00fcrlerinin arkas\u0131nda milyonlarca insan\u0131n kayb\u0131 ve ac\u0131s\u0131n\u0131n hikayesi var. Sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131nda b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015f\u00fc\u015fler olmadan, bu insani ve finansal maliyet sadece daha da \u00e7ok artacak\u201d dedi.<\/p>\n<p>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin insani maliyetinin sellerin y\u0131kt\u0131\u011f\u0131 evlerde, f\u0131rt\u0131nalar\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 can kay\u0131plar\u0131nda ve kurakl\u0131\u011f\u0131n zarar verdi\u011fi ge\u00e7im kaynaklar\u0131nda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc aktaran Watt, \u201c\u00d6zellikle iklim krizinin etkilerine kar\u015f\u0131 \u00f6n cephede ya\u015fayan insanlar aras\u0131ndaysan\u0131z bu y\u0131l bu a\u00e7\u0131dan olduk\u00e7a y\u0131k\u0131c\u0131 oldu\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n<p><b>\u2018DAHA \u0130DD\u0130ALI AKS\u0130YONLAR ALINMALI\u2019<\/b><\/p>\n<p>Merkezi Kenya\u2019da bulunan iklim ve enerji d\u00fc\u015f\u00fcnce kurulu\u015fu Power Shift\u2019in Afrika Direkt\u00f6r\u00fc Mohamed Adow ise iklim krizinin sel, kurakl\u0131k, a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cak hava veya siklon fark etmeksizin etkisini g\u00f6sterdi\u011fine dikkati \u00e7ekerek, \u015fu de\u011ferlendirmede bulundu:<\/p>\n<p>\u201cBu felaketler, 2023\u2019te neden acilen ve daha iddial\u0131 \u015fekilde aksiyon al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011finin kan\u0131t\u0131. Fosil yak\u0131tlar\u0131n devreden \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na, yenilenebilir enerji kurulumlar\u0131n\u0131n h\u0131zlanmas\u0131na ve iklim krizine kar\u015f\u0131 k\u0131r\u0131lgan durumda olanlar\u0131n daha fazla desteklenmesine ihtiya\u00e7 var. \u00d6rne\u011fin, Afrika\u2019da iklim krizinde en az sorumlulu\u011fu bulunan insanlar iklim krizinden en fazla zarar g\u00f6renler. Bu nedenle 2023 herkes i\u00e7in bir uyan\u0131\u015f y\u0131l\u0131 olmal\u0131 ve d\u00fcnya y\u00f6n\u00fcn\u00fc do\u011fru tarafa \u00e7evirmeli\u201d (AA)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnyada bu y\u0131l meydana gelen en b\u00fcy\u00fck 10 iklim felaketinin ekonomik hasar\u0131 en az 200 milyar dolar\u0131 bulurken, iklim felaketleri nedeniyle binlerce insan hayat\u0131n\u0131 kaybetti ve milyonlarca ki\u015fi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yeri terk etmek zorunda kald\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":67259,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[666,2220,500,378,7574],"class_list":["post-67258","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-ekonomik","tag-en-az","tag-insan","tag-neden","tag-seller"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=67258"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67258\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":67260,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/67258\/revisions\/67260"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/67259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=67258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=67258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=67258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}