{"id":71503,"date":"2023-02-27T02:21:04","date_gmt":"2023-02-27T02:21:04","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=71503"},"modified":"2023-02-27T02:21:04","modified_gmt":"2023-02-27T02:21:04","slug":"depremi-yasayan-cocuklara-nasil-yaklasilmali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=71503","title":{"rendered":"Depremi ya\u015fayan \u00e7ocuklara nas\u0131l yakla\u015f\u0131lmal\u0131?"},"content":{"rendered":"

11 ilimizi derinden sarsan depremin psikolojik etkileri de son derece a\u011f\u0131r\u2026 \u00d6zellikle depremi ya\u015fayan, enkazdan kurtar\u0131lan \u00e7ocuklar\u0131n psikolojisine de dikkat edilmesi, onlara bu y\u00f6nde acil destek verilmesi \u00e7ok \u00f6nemli. \u2018\u2018Hayatta kalan \u00e7ocuklar i\u00e7in depremin psikolojik etkileri daha da y\u0131k\u0131c\u0131 olabilir” diyen \u00c7ocuk\u00a0ve Ergen Psikiyatrisi Dr. Herdem Aslan Gen\u00e7, bu s\u00fcre\u00e7te ortaya \u00e7\u0131kabilecek sorunlar\u0131, \u00e7ocuklara do\u011fru yakla\u015f\u0131m yollar\u0131n\u0131 ve ne zaman psikolojik destek al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini \u015f\u00f6yle anlatt\u0131\u2026<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Dr. Herdem Aslan Gen\u00e7<\/p>\n<\/div>\n

BU BEL\u0130RT\u0130LERE D\u0130KKAT!<\/strong><\/p>\n

Genel olarak bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda depremi ya\u015fayan \u00e7ocuklar korku, endi\u015fe ve stres de ya\u015fayabilir, mutsuzluk ve \u00f6fke belirtileri g\u00f6sterebilir. Bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra baz\u0131 \u00e7ocuklarda donukluk, duygular\u0131n\u0131 ifade edememe, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 gibi bedensel belirtiler, kabuslar, uyumakta veya \u00e7evrelerinde olup bitene konsantre olmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

C\u0130DD\u0130 SORUNLAR GEL\u0130\u015eEB\u0130L\u0130R<\/strong><\/p>\n

Depremi ya\u015fayan \u00e7ocuklar, genel ruh sa\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131 ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam i\u015flevlerini etkileyebilecek sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015fabilirler. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda travmaya ba\u011fl\u0131 s\u00fcre\u011fen korku gelir; deprem gibi travmatik bir olay ya\u015fayan \u00e7ocuklar kendilerini korkmu\u015f, endi\u015feli ve s\u00fcrekli gergin hissedebilirler. Her an depremi yeniden ya\u015fama korkusu ve s\u00fcrekli tetikte olma halinde olabilirler. Kabuslar g\u00f6rebilir, uyumakta zorluk \u00e7ekebilirler ve onlara olay\u0131 hat\u0131rlatan yerlerden, ki\u015filerden veya etkinliklerden ka\u00e7\u0131nabilirler. Bir depremde arkada\u015flar\u0131n\u0131, aile \u00fcyelerini veya evlerini kaybeden \u00e7ocuklar yo\u011fun \u00fcz\u00fcnt\u00fc ve keder duygular\u0131 ya\u015fayabilir, yas s\u00fcreci i\u00e7erisinde \u00e7evrelerine odaklanmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekip, t\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcnce oda\u011f\u0131n\u0131 kay\u0131plar\u0131 ile olan ya\u015fant\u0131lar\u0131na aktarabilirler.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

UZUN D\u00d6NEM ETK\u0130LER\u0130 OLAB\u0130L\u0130R<\/strong><\/p>\n

Depremin \u00e7ocuklar\u0131n ruhsal iyilik hali \u00fczerinde \u00f6nemli ve uzun s\u00fcreli etkileri olabilir. Bu etkiler i\u00e7erisinde \u2018Travma Sonras\u0131 Stres Bozuklu\u011fu’ dedi\u011fimiz s\u00fcre\u011fen korku, endi\u015fe duygular\u0131, tetik halinde olma, travmatik olay\u0131n hat\u0131rlat\u0131c\u0131lar\u0131ndan ka\u00e7\u0131nma tablosu yer alabilir. Deprem sonucu kay\u0131p ve travma ya\u015fayan \u00e7ocuklarda depresyon geli\u015febilir. Bu, \u00fcz\u00fcnt\u00fc, umutsuzluk, motivasyon eksikli\u011fi, uyku ve i\u015ftah sorunlar\u0131 ile kendini g\u00f6sterebilir. Deprem travmas\u0131 ya\u015fayan \u00e7ocuklar, gelecek ya\u015famlar\u0131nda da ba\u015fkalar\u0131na g\u00fcvenmek, ba\u011flanmak ve yak\u0131n ili\u015fkilerde kendilerini g\u00fcvende hissetmekte zorlanabilirler. Bu ruhsal zorluklar tedavi edilmedi\u011finde ileriki ya\u015famlar\u0131nda olumsuz duygularla ba\u015fa \u00e7\u0131kabilmek i\u00e7in alkol-madde ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 gibi sorunlar ya\u015fayabilirler.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u00d6nce ne yap\u0131lmal\u0131?<\/b><\/p>\n

\u00d6ncelikle \u00e7ocuklara g\u00fcvenli bar\u0131nak, yiyecek, temiz suya eri\u015fimin sa\u011flanmas\u0131, ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 t\u0131bbi tedavilerin sa\u011flanmas\u0131, bunlarla birlikte kaos ortam\u0131nda olas\u0131 \u015fiddet ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcden korunmalar\u0131 gerekir. \u00c7ocuklar\u0131n duygular\u0131n\u0131 ifade etmek, olaylar\u0131 zihinlerinde yeniden i\u015flemleyebilmek i\u00e7in oyuna ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r, bu ortam\u0131 sa\u011flamak, onlara oyun arkada\u015f\u0131 olmak, oyunu onlar\u0131n y\u00f6netmesine izin vermek iyi olur. \u0130lk f\u0131rsatta \u00e7ocuklara d\u00fczenli yemek, uyku ve e\u011fitim saatleri belirleyerek bir rutin olu\u015fturmak g\u00fcven ve normallik hissini art\u0131racakt\u0131r. \u00c7ocuklar ya\u015flar\u0131na uygun bi\u00e7imde yard\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na dahil edilebilir; b\u00f6lgedeki \u00e7ocuklar kald\u0131klar\u0131 ortam\u0131n toplanmas\u0131, e\u015fyalar\u0131n d\u00fczenlenmesi gibi etkinliklerde g\u00f6revlendirilebilir; bunlar kontrol duygusu hissetmelerini sa\u011flar, dayan\u0131kl\u0131l\u0131k ve iyile\u015fmeyi te\u015fvik edebilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ne zaman yard\u0131m al\u0131nmal\u0131?<\/b><\/p>\n

E\u011fer korku ve endi\u015fe hali t\u00fcm g\u00fcn kal\u0131c\u0131 olarak devam ediyorsa, \u00e7ocuk arkada\u015flar\u0131 ve ailesi dahil kendini sosyal \u00e7evresinden geri \u00e7ekiyor ve i\u00e7ine kapan\u0131yorsa, g\u00fcn i\u00e7inde ruh hali geni\u015f bir dalgalanma g\u00f6steriyorsa, sald\u0131rgan ve y\u0131k\u0131c\u0131 davran\u0131\u015flar g\u00f6steriyorsa, uyumak, yemek gibi g\u00fcnl\u00fck i\u015flevlerde sorun ya\u015f\u0131yorsa, depremle ilgili \u00fcz\u00fcc\u00fc an\u0131lar zihninde s\u0131k s\u0131k yeniden canlan\u0131yorsa, kendine zarar verme davran\u0131\u015f\u0131 varsa profesyonel bir ruh sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 deste\u011fi almas\u0131 gereklidir.<\/p>\n

Enkazdan \u00e7\u0131kar\u0131lanlara nas\u0131l destek olunmal\u0131?<\/b><\/p>\n

Enkazdan kurtar\u0131lan \u00e7ocuklar bir an \u00f6nce aileleriyle bir araya getirilmelidir. Bu sa\u011flanam\u0131yorsa yak\u0131nlar\u0131na ula\u015fmak ve onlarla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcrmek korku ve endi\u015felerini, kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltmak ve g\u00fcvenlik duygusunu geli\u015ftirmek i\u00e7in \u00f6nemlidir. \u00d6zellikle hastane odalar\u0131nda ve yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitelerinde ko\u015fullar el verdi\u011fince odalar\u0131nda yaln\u0131z b\u0131rakmamak, konu\u015fabilecekleri ki\u015filerin yanlar\u0131nda olmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 \u00f6nemlidir.<\/p>\n

Kay\u0131plar nas\u0131l anlat\u0131lmal\u0131?<\/b><\/p>\n

\u00c7ocuklara depremden sonraki kay\u0131plar\u0131, \u00f6zellikle de bir ebeveynin kayb\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamak olduk\u00e7a zorlu bir sorumluluktur. Bu noktada bilgiyi d\u00fcr\u00fcstl\u00fckle ya\u015flar\u0131na uygun olarak do\u011fru bir \u015fekilde anlatmak gerekir. Karma\u015f\u0131k a\u00e7\u0131klamalardan, \u00f6zellikle k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklarda soyut kavramlardan ka\u00e7\u0131nmak, basit bir dil kullanmak gerekir. \u00c7ocuklar\u0131n korku ve stresini azaltmak i\u00e7in g\u00fcvende olduklar\u0131na dair g\u00fcvence vermek \u00f6nemlidir. \u201cBundan sonra ona kim bakacak, kim yemek yapacak, nerede ya\u015fayacak?\u201d gibi sorular\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funda cevaplanmas\u0131 gerekir. Bu s\u00fcre\u00e7te \u00e7ocuklar birbirinden \u00e7ok farkl\u0131 tepkiler verebilir, yo\u011fun bir \u00fcz\u00fcnt\u00fc, a\u011flama, isyan ve \u00f6fke hali olabilece\u011fi gibi donukluk, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k hali de olabilir. Her duygunun ve duygu d\u0131\u015favurumunun ifade edilmesi \u00e7ocuklara alan ve zaman tan\u0131mak, hemen telkinle sakinle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fmadan yaln\u0131zca e\u015flik etmek, ancak kendine zarar verme gibi durumlarda harekete ge\u00e7mek gerekir. Her \u00e7ocu\u011fun ebeveyn kayb\u0131yla kendine \u00f6zg\u00fc bir \u015fekilde ba\u015fa \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 ve onlar\u0131 desteklemenin tek bir \u201cdo\u011fru\u201d yolu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmek gerekir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00c7ocuklar\u0131n deprem gibi afetlerde toplumun en savunmas\u0131z \u00fcyeleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00c7ocuk\u00a0ve Ergen Psikiyatrisi Dr. Herdem Aslan Gen\u00e7, \u2018\u2018Ya\u015fad\u0131klar\u0131 travma kal\u0131c\u0131 ruhsal bozukluklara yol a\u00e7abilir\u2019\u2019 dedi ve etkili \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerilerinde bulundu…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":71504,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[331,5790,2829,1520,3790],"class_list":["post-71503","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-cocuklar","tag-depremi","tag-duygu","tag-guven","tag-hali"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=71503"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71503\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":71505,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/71503\/revisions\/71505"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/71504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=71503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=71503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=71503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}