{"id":72099,"date":"2023-02-28T02:51:06","date_gmt":"2023-02-28T02:51:06","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=72099"},"modified":"2023-02-28T02:51:06","modified_gmt":"2023-02-28T02:51:06","slug":"depremzedeler-yetersiz-beslenmeyle-karsi-karsiya-kalmasin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=72099","title":{"rendered":"Depremzedeler yetersiz beslenmeyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmas\u0131n!"},"content":{"rendered":"<p><strong>Depremzedelerin <\/strong>\u00f6zellikle olas\u0131 salg\u0131n hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 v\u00fccut diren\u00e7lerini art\u0131rmalar\u0131 i\u00e7in sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmeleri gerekiyor. \u201cDeprem gibi do\u011fal afetlerde ya\u015fam\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 korumak i\u00e7in dikkat edilmesi gereken temel noktalardan biri depremzedelerin yeterli ve temiz suya, di\u011ferleri ise yeterli ve hijyenik besine ula\u015fabilmeleridir&#8221; diyen Beslenme ve Diyet Uzman\u0131 Dr. Tuba G\u00fcnebak, g\u0131da eri\u015fiminde de aksakl\u0131klar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 deprem b\u00f6lgelerinde depremzedelerin sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmesi i\u00e7in dikkat edilmesi gereken noktalar\u0131<br \/>\u015f\u00f6yle s\u0131ralad\u0131\u2026<\/p>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/28\/basliksiz-1.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Diyet Uzman\u0131 Dr. Tuba G\u00fcnebak<\/p>\n<\/div>\n<p><b>D\u00fczenli su t\u00fcketimi hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r<\/b><\/p>\n<p>Deprem sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan sorunlardan biri suya eri\u015fimin zorla\u015fmas\u0131 nedeniyle s\u0131v\u0131 al\u0131m\u0131n\u0131n azalmas\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca, ya\u015fl\u0131lar\u0131n a\u011f\u0131z kurulu\u011fu hissine kar\u015f\u0131 duyarl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n azalmas\u0131 nedeniyle su al\u0131m\u0131n\u0131 azaltt\u0131klar\u0131 ve idrar ka\u00e7\u0131rma sorunlar\u0131ndan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in su i\u00e7mekten ka\u00e7\u0131nd\u0131klar\u0131 da g\u00f6zlenmektedir. Oysa yetersiz su al\u0131m\u0131 nedeniyle olu\u015fan dehidrasyon yani v\u00fccudun susuz kalmas\u0131, kab\u0131zl\u0131k, kalp-damar hastal\u0131klar\u0131 ve derin ven trombozu\/pulmoner emboli (bacak, kal\u00e7a veya kollardaki b\u00fcy\u00fck toplar damarlarda p\u0131ht\u0131 olu\u015fma) riskini art\u0131r\u0131r. Bu nedenle d\u00fczenli su t\u00fcketimi hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r ve depremzedelerin kapal\u0131 i\u00e7me suyuna kolay eri\u015fimi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Suyun hijyenik kalitesinden emin olunamad\u0131\u011f\u0131 durumlarda ise bir litre suya iki damla tent\u00fcrdiyot damlat\u0131larak su dezenfekte edilebilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/28\/02-beslenme56.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>Kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar nelere dikkat etmeli?<\/b><\/p>\n<p>Kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131 da d\u00fc\u015f\u00fcnerek a\u015f evlerinde pi\u015firilen yemeklerin s\u0131v\u0131 ya\u011f ile az tuzlu olarak pi\u015firilmesine dikkat edilmelidir. Afet b\u00f6lgelerinde s\u0131kl\u0131kla g\u00f6zlenen akut sa\u011fl\u0131k problemlerinden biri de yo\u011fun strese ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015fen kan bas\u0131nc\u0131 yani tansiyon de\u011fi\u015fiklikleri ve kan \u015fekerindeki oynamalard\u0131r. Bu nedenle d\u00fc\u015fen kan \u015fekerini h\u0131zl\u0131 art\u0131rmak ad\u0131na kuru meyve t\u00fcketimi fayda sa\u011flar. Depremzedelerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131lardan biri de ya\u015fad\u0131klar\u0131 felaketten \u00f6t\u00fcr\u00fc bozulan duygu durumlar\u0131d\u0131r. Bu nedenle depremzedelerin duygu durumunu bir nebze de olsa pozitife \u00e7ekebilmek i\u00e7in, mutluluk hormonu (serotonin) seviyelerini y\u00fckseltebilecek besinleri t\u00fcketmeleri sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Bunlar s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri, yumurta, peynir, \u00e7i\u011f kuruyemi\u015fler, muz, durum bu\u011fday\u0131 irmi\u011finden yap\u0131lm\u0131\u015f makarna gibi tam tah\u0131ll\u0131 yiyecekler ve ay \u00e7ekirde\u011fidir.<\/p>\n<p><b>Hangi sorunlar ya\u015fanabilir?<\/b><\/p>\n<p>Deprem b\u00f6lgelerinde yetersiz beslenme sonucunda; zay\u0131flayan ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k nedeniyle daha \u00e7abuk ve s\u0131k hasta olma, enerji d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc yani \u00e7abuk yorulma ve halsizlik, anemi, uyku bozuklu\u011fu, sinirlilik, depresyon, kab\u0131zl\u0131k, unutkanl\u0131k, adet d\u00f6nemleri aras\u0131 s\u00fcrenin uzamas\u0131 veya adet g\u00f6rememe, \u00e7ocuklarda ya\u015fa g\u00f6re geli\u015fim gerili\u011fi (boy k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 veya boya g\u00f6re d\u00fc\u015f\u00fck a\u011f\u0131rl\u0131k) gibi \u00f6nemli sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i01.sozcucdn.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/28\/02-beslenme59.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><b>G\u0131da stoklar\u0131yla ilgili uyar\u0131lar<\/b><\/p>\n<p>G\u0131da zehirlenmelerine kar\u015f\u0131 afet b\u00f6lgesine sevkiyat\u0131 yap\u0131lacak besinler aras\u0131nda s\u0131kl\u0131kla mikrobiyolojik \u00fcremeye mahal vermeyecek kuruyemi\u015fler, enerji barlar\u0131, bisk\u00fcviler, kurutulmu\u015f ekmek, helva, uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc 200 ml&#8217;lik paketlerde s\u00fct, k\u00fc\u00e7\u00fck boy i\u00e7me suyu, kuru meyve, vakumlu paketli haz\u0131r yemek, konserve bal\u0131k gibi kuru besinlerin yer almas\u0131 \u00f6nerilir. Kapa\u011f\u0131 bombe yapm\u0131\u015f konservelerin de t\u00fcketilmemesi gerekir. Stoklanan besinler de k\u00fcflenme, bakteri \u00fcremesi gibi sorunlara kar\u015f\u0131 g\u00fcne\u015fli, s\u0131cak ve nemli ortamlarda muhafaza edilmemelidir.<\/p>\n<p><b>Hangi g\u0131dalar t\u00fcketilmeli?<\/b><\/p>\n<p>Deprem b\u00f6lgelerinde sebze ve meyveye ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in so\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131, \u00f6ks\u00fcr\u00fck, kilo kayb\u0131, mide-ba\u011f\u0131rsak sistemi rahats\u0131zl\u0131klar\u0131 ve duygu durumu bozuklu\u011fu gibi \u015fikayetlerde art\u0131\u015f g\u00f6zlenir. Bu durumda taze meyvenin muhafazas\u0131 zor olabilece\u011fi i\u00e7in kuru meyve tercih edilebilir. Protein kayna\u011f\u0131 olarak bal\u0131k konserveleri t\u00fcketilebilir. Ancak bu g\u0131dalara ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 zamanlarda bitkisel protein kayna\u011f\u0131 besinler yani kuru baklagiller ya da konserveleri \u00f6n plana \u00e7\u0131kar. Bitkisel protein kayna\u011f\u0131 besinlerin v\u00fccuttaki kullan\u0131m oran\u0131n\u0131 art\u0131rabilmek i\u00e7in C vitamini kayna\u011f\u0131 besinlerle t\u00fcketilmeleri \u00f6nerilir. Uzun vadede depremzedelerin sa\u011fl\u0131k beslenmelerini sa\u011flamak i\u00e7in; mercimek, makarna, nohut, bulgur, pirin\u00e7, kuru fasulye gibi kuru g\u0131dalar ile tuz, ya\u011f, \u015feker, un, besin haz\u0131rlama, pi\u015firme ve servis gere\u00e7lerini de i\u00e7eren set da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 faydal\u0131 olacakt\u0131r. \u00d6te yandan hamilelik ve emziklilik d\u00f6nemlerinde doktor kontrol\u00fcnde gerekli D vitamini ve folik asit desteklerinin t\u00fcketilmesi hem annenin hem bebe\u011finin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Bebek ve \u00e7ocuklar\u0131n b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fmeleri i\u00e7in gerekli enerji ve besin \u00f6gelerinin al\u0131nmas\u0131 afet durumlar\u0131nda bile aksamadan ger\u00e7ekle\u015ftirilmelidir. Bebekler i\u00e7in \u00f6nerilen ilk besin anne s\u00fct\u00fcd\u00fcr. Anne zarar g\u00f6rmediyse steril ko\u015fullar olu\u015fturulmal\u0131 ve emzirme sa\u011flanarak devam ettirilmelidir. Anne s\u00fct\u00fcne ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 durumlarda bebe\u011fin ay\u0131na uygun mama ve tamamlay\u0131c\u0131 besinlerin verilmesi gerekir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deprem b\u00f6lgelerinde en \u00f6nemli sorunlardan birinin yetersiz beslenme oldu\u011funa vurgu yapan G\u00fcnebak, \u201cBu s\u00fcre\u00e7te depremzedelerin ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemlerini g\u00fc\u00e7l\u00fc tutmak \u00e7ok \u00f6nemli. Dolay\u0131s\u0131yla besin de\u011feri y\u00fcksek g\u0131dalarla, g\u00fcnde en az 2 \u00f6\u011f\u00fcn beslenip, yeterince su t\u00fcketmeleri gerekir\u2019\u2019 dedi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":72100,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[3500,10609,1143,1198,597],"class_list":["post-72099","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-besinler","tag-depremzedelerin","tag-durum","tag-kuru","tag-yasa"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72099","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=72099"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72099\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":72101,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/72099\/revisions\/72101"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/72100"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=72099"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=72099"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=72099"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}