{"id":73047,"date":"2023-03-01T10:05:06","date_gmt":"2023-03-01T10:05:06","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=73047"},"modified":"2023-03-01T10:05:06","modified_gmt":"2023-03-01T10:05:06","slug":"turkiyede-olimpik-sporlarin-efsane-ismi-selim-sirri-tarcan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=73047","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019de olimpik sporlar\u0131n efsane ismi: Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye\u2019de olimpik sporlar\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc olarak kabul edilen spor adam\u0131 Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, vefat\u0131n\u0131n 66. y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcnde an\u0131l\u0131yor. Tarcan, 1874\u2019te bug\u00fcnk\u00fc Yunanistan s\u0131n\u0131rlar\u0131nda kalan Yeni\u015fehir\u2019de (Larissa) miralay Yusuf Bey ile Zeynep Han\u0131m\u2019\u0131n \u00e7ocu\u011fu olarak d\u00fcnyaya geldi.<\/p>\n<p>Yusuf Bey\u2019in 1876 Karada\u011f Muharebeleri\u2019nde \u015fehit d\u00fc\u015fmesi \u00fczerine 2 ya\u015f\u0131nda babas\u0131z kalan Tarcan, ailesi ile \u0130stanbul\u2019da asker olan day\u0131s\u0131n\u0131n yan\u0131na yerle\u015fti.<\/p>\n<p>Bir s\u00fcre sonra day\u0131s\u0131n\u0131n da II. Abd\u00fclhamit\u2019e muhalefeti nedeniyle s\u00fcrg\u00fcne g\u00f6nderilmesi \u00fczerine Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, Galatasaray Lisesine yat\u0131l\u0131 \u00f6\u011frenci olarak yaz\u0131ld\u0131. Tarcan, lise y\u0131llar\u0131nda Ali Faik (\u00dcst\u00fcnidman) Bey\u2019den cimnastik dersleri ald\u0131.<\/p>\n<p>Galatasaray Lisesinde 8 y\u0131l e\u011fitim g\u00f6ren Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, daha sonra Askeri M\u00fchendislik Okulunu bitirdi. Bir s\u00fcre \u0130zmir\u2019de beden e\u011fitimi \u00f6\u011fretmenli\u011fi yapan Tarcan, burada tenis, halter, disk atma, boks, eskrim, g\u00fcre\u015f, y\u00fczme, bisiklet ve futbol gibi sporlarla ilgilendi.<\/p>\n<p><b>ADINI TAR\u0130HE YAZDIRDI<\/b><\/p>\n<p>Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, Osmanl\u0131 Milli Olimpiyat Cemiyetini kuran isim olarak ad\u0131n\u0131 tarihe yazd\u0131rd\u0131. \u0130zmir\u2019deki \u00f6\u011fretmenli\u011finin ard\u0131ndan \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nen Tarcan, B\u00fcy\u00fckada\u2019da oturan Galatasaray Lisesi Frans\u0131zca \u00f6\u011fretmeni M\u00f6sy\u00f6 Juery ile arkada\u015f oldu. Teknik \u00fcniversitede eskrim ve cimnastik \u00f6\u011fretmenli\u011fi yapan Tarcan, Juery arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla 1907 y\u0131l\u0131 yaz\u0131nda Uluslararas\u0131 Olimpiyat Komitesine (IOC) yeni \u00fcyeler kazand\u0131rmak i\u00e7in d\u00fcnya turuna \u00e7\u0131kan modern olimpiyatlar\u0131n kurucusu Baron Pierre de Coubertin ile tan\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Tarcan, Coubertin\u2019in Osmanl\u0131 Olimpiyat Cemiyetini kurmas\u0131n\u0131 istemesine ra\u011fmen o d\u00f6nem cemiyet kurman\u0131n yasak olmas\u0131 nedeniyle bu talebe olumlu yan\u0131t veremedi. Bunun \u00fczerine Coubertin, Tarcan\u2019\u0131 temsilci olarak g\u00f6revlendirdi.<\/p>\n<p>Sultan II. Abd\u00fclhamit\u2019in 24 Temmuz 1908\u2019de \u0130kinci Me\u015frutiyet\u2019i ilan etmesinin ard\u0131ndan cemiyet kurman\u0131n serbestle\u015fmesiyle Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, Osmanl\u0131 Milli Olimpiyat Cemiyetini kurmak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalara ba\u015flad\u0131. Kendisi \u00f6\u011fretmen oldu\u011fu i\u00e7in cemiyet ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na gazeteci Ahmet \u0130hsan Tokg\u00f6z\u2019\u00fc uygun g\u00f6ren Tarcan, genel sekreterlik g\u00f6revini \u00fcstlendi. Cemiyetin \u00fcyeliklerine Hasip Bay\u0131nd\u0131rl\u0131o\u011flu, Asaf ve Cevat R\u00fc\u015ft\u00fc karde\u015fler getirildi.<\/p>\n<p>D\u00f6nemin \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kay\u0131tlar\u0131nda Olimpiyat Cemiyetinin o tarihte kuruldu\u011funa ili\u015fkin bir belgeye rastlanmasa da Londra 1908 Oyunlar\u0131\u2019n\u0131n resmi raporunda Osmanl\u0131 ad\u0131na Yunan as\u0131ll\u0131 cimnastik\u00e7i Aleko Moullos\u2019un ad\u0131n\u0131n yer almas\u0131 cemiyetin 1908\u2019de kuruldu\u011funu ortaya koyuyor.<\/p>\n<p>1908 aral\u0131k ay\u0131nda da IOC\u2019ye \u00fcye kabul edilen Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, Osmanl\u0131 Olimpiyat Cemiyetini IOC\u2019de ilk kez 1909 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan Berlin birle\u015fiminde temsil etti. Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan; 1910 L\u00fcksemburg, 1911 Budape\u015fte, 1912 Stockholm, 1913 Lozan, 1914, 1924 Paris ve 1925 Prag birle\u015fimlerine de kat\u0131ld\u0131. 1911 Budape\u015fte birle\u015fiminde Osmanl\u0131 Devleti, IOC \u00fcyeli\u011fine resmen kabul edildi. B\u00f6ylece Osmanl\u0131 Devleti, IOC \u00fcyelik s\u0131ralamas\u0131nda 13. basamakta yer ald\u0131.<\/p>\n<p><b>VOLEYBOL FAATL\u0130YETLER\u0130N\u0130N \u00d6NC\u00dcS\u00dc<\/b><\/p>\n<p>Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, T\u00fcrkiye\u2019de voleybol sporunun \u00f6nc\u00fcs\u00fc olarak kabul ediliyor. Tarcan 1919\u2019da voleybol altyap\u0131s\u0131n\u0131 okullarda kuran ilk isim olurken, boks sporunun da yayg\u0131nla\u015fmas\u0131nda \u00f6nemli katk\u0131larda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n<p>\u0130sve\u00e7 Kraliyet Askeri Beden E\u011fitimi ve Cimnastik Akademisine 1909\u2019da ba\u015flayan ve 2 y\u0131l s\u00fcren e\u011fitimi tamamlayan Tarcan, yurda d\u00f6nd\u00fckten sonra yeniden beden e\u011fitimi \u00f6\u011fretmeni olarak \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etti.<\/p>\n<p>\u0130sve\u00e7\u2019te y\u00f6resel k\u00fclt\u00fcrlerin topluma kazand\u0131r\u0131lmas\u0131yla ilgili folklor \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6ren Tarcan, Osmanl\u0131 Devleti\u2019nde folklor \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ba\u015flatan ilk ki\u015fi oldu. Ege B\u00f6lgesi\u2019nden zeybek oyunlar\u0131 derleyen Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, oyunlar\u0131 \u0130stanbul \u015fehir toplumuna tan\u0131tmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Tarcan, ya\u015fam\u0131 boyunca 58 kitap, 2 bin 500 makale yazarken, bin 520 konferansta deneyimlerini kat\u0131l\u0131mc\u0131larla payla\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><b>TMOK\u2019TA 4 YIL BA\u015eKANLIK<\/b><\/p>\n<p>Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, kurucusu oldu\u011fu T\u00fcrkiye Milli Olimpiyat Komitesinde (TMOK) 1923-1927 y\u0131llar\u0131nda ba\u015fkanl\u0131k g\u00f6revini y\u00fcr\u00fctt\u00fc. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 1919\u2019da \u201csava\u015fa neden olduklar\u0131\u201d gerek\u00e7esiyle Osmanl\u0131 Devleti, Almanya, Avusturya-Macaristan ve Bulgaristan, IOC\u2019den ihra\u00e7 edildi. Bu devletler sava\u015f sonras\u0131n\u0131n ilk olimpiyat\u0131 olan 1920 Antwerp Oyunlar\u0131\u2019na kat\u0131lamad\u0131.<\/p>\n<p>1921\u2019de Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan\u2019\u0131n T\u00fcrkiye, Jul Murssa\u2019n\u0131n Macaristan, Stanciov\u2019un Bulgaristan IOC temsilcili\u011fi unvanlar\u0131, Bel\u00e7ika, \u00c7ekoslovakya ve L\u00fcksemburg delegelerinin kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmalar\u0131na ra\u011fmen Baron Pierre de Coubertin\u2019in \u0131srar\u0131 \u00fczerine geri verildi.<\/p>\n<p>Bunun \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalara ba\u015flayan Tarcan, Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131 nedeniyle bir y\u0131l sonra haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 tamamlad\u0131. 25 Haziran 1922\u2019de Milli Olimpiyat Cemiyeti yerine Kaim Cihan M\u00fcsabakalar\u0131na \u0130\u015ftirak Cemiyeti ad\u0131yla kurulan II. Osmanl\u0131 Olimpiyat Cemiyetinin ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na Hasip Bay\u0131nd\u0131rl\u0131o\u011flu getirildi.<\/p>\n<p><b>CUMHUR\u0130YET\u0130N \u0130LANIYLA B\u0130RL\u0130KTE\u2026<\/b><\/p>\n<p>31 Temmuz 1922\u2019de ise \u0130stanbul\u2019da Ali Sami Yen ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda T\u00fcrkiye \u0130dman Cemiyetleri \u0130ttifak\u0131 (T\u0130C\u0130) kuruldu. T\u0130C\u0130\u2019de Burhan Felek ikinci ba\u015fkan, Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan ba\u015fdan\u0131\u015fman olarak g\u00f6rev ald\u0131. Bu geli\u015fmeden sonra Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, kurulal\u0131 ancak iki ay olan Kaim Cihan M\u00fcsabakalar\u0131na \u0130\u015ftirak Cemiyetini feshetti. 28 A\u011fustos 1922\u2019de ge\u00e7ici olarak olu\u015fturulan III. Osmanl\u0131 Olimpiyat Cemiyetinde ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yine Hasip Bay\u0131nd\u0131rl\u0131o\u011flu \u00fcstlenirken, Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan genel sekreter oldu ve IOC t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne uygun cemiyet t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn haz\u0131rlanmas\u0131na ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Bu geli\u015fme sonras\u0131nda Olimpiyat Komitesinin yeniden olu\u015fturulmas\u0131 i\u00e7in T\u0130C\u0130 y\u00f6neticileriyle birlikte \u00e7al\u0131\u015fan Tarcan, 29 Ekim 1923 \u00c7ar\u015famba g\u00fcn\u00fc Cumhuriyet\u2019in ilan edilmesinin hemen ard\u0131ndan yeni komiteyi belirledi ve 2 Kas\u0131m 1923 Pazar g\u00fcn\u00fc T\u00fcrkiye Milli Olimpiyat Cemiyeti olarak ilk toplant\u0131s\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi. B\u00f6ylece, zaman i\u00e7inde birka\u00e7 kez de\u011fi\u015fime u\u011frayan Osmanl\u0131 Milli Olimpiyat Komitesinin nihai ad\u0131 1923 y\u0131l\u0131nda g\u00fcn\u00fcm\u00fcze de ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015fekilde \u201cT\u00fcrkiye Milli Olimpiyat Komitesi (TMOK)\u201d olarak resmiyet kazand\u0131.<\/p>\n<p><b>TEPK\u0130 G\u00d6REN A\u00c7IKLAMALARI<\/b><\/p>\n<p>Tarcan, \u0130zmir\u2019de verdi\u011fi bir konferansta, y\u00f6neticileri sporculardaki amat\u00f6rl\u00fck ruhunu \u00f6ld\u00fcrmek, sporcular\u0131 da kendilerini profesyonelli\u011fe kapt\u0131rmakla ele\u015ftirince b\u00fcy\u00fck tepki g\u00f6rd\u00fc. A\u00e7\u0131klamalar\u0131 T\u0130C\u0130 taraf\u0131ndan k\u0131nan\u0131nca Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, kurucusu oldu\u011fu TMOK\u2019un toplant\u0131lar\u0131na kat\u0131lmamaya ba\u015flad\u0131 ve t\u00fcz\u00fck gere\u011fi 1927 y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131ndan itibaren izinli say\u0131ld\u0131. Daha sonra Tarcan\u2019\u0131n yerine Ali Sami Yen ba\u015fkanl\u0131\u011fa se\u00e7ildi.<\/p>\n<p>Bir d\u00f6nem b\u00fcrokratl\u0131k yapan Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, daha sonra siyasete at\u0131ld\u0131 ve milletvekili se\u00e7ildi. Tarcan, 2 Mart 1957\u2019de \u0130stanbul\u2019da vefat etti. (AA)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrk sporunun unutulmaz isimlerinden Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn 66. y\u0131l\u0131nda da unutulmuyor. Olimpik sporlar\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc olan ve voleybolda \u00f6nemli faaliyetlerde bulunmu\u015f olan Selim S\u0131rr\u0131 Tarcan, ya\u015fam\u0131 boyunca 58 kitap, 2 bin 500 makale yazarken, bin 520 konferansta deneyimlerini kat\u0131l\u0131mc\u0131larla payla\u015ft\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":73048,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[10674,10675,1733,551,15],"class_list":["post-73047","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-spor","tag-cemiyet","tag-ioc","tag-osmanli","tag-spor","tag-turkiye"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73047","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73047"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73047\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":73049,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73047\/revisions\/73049"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/73048"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73047"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73047"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73047"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}