Londra merkezli ba\u011f\u0131ms\u0131z ekonomik ara\u015ft\u0131rma \u015firketi Capital Economics\u2019ten k\u0131demli ekonomist Liam Peach, T\u00fcrkiye ekonomisindeki yeni d\u00f6nemle ilgili Financial Times\u2019ta bir makale kaleme ald\u0131.<\/p>\n
\u0130ngiliz finans gazetesinde yer alan makaleye g\u00f6re, Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda ekonomi politikalar\u0131ndan uzakla\u015fmaya istekli oldu\u011funa dair i\u015faretler, yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelik iyimserliklerinin artmas\u0131na neden oldu.<\/p>\n
Ancak makaleye g\u00f6re yat\u0131r\u0131mc\u0131lar, T\u00fcrkiye ekonomisinin yapmas\u0131 gereken ayarlaman\u0131n boyutunu ve Erdo\u011fan\u2019\u0131n politika de\u011fi\u015fikli\u011fi ger\u00e7ekten ba\u015flamadan rotas\u0131n\u0131 tersine \u00e7evirme riskini hafife almamal\u0131.<\/p>\n
Makalede ayr\u0131ca cari i\u015flemler hesab\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir toparlanma ve yabanc\u0131 sermaye ak\u0131\u015f\u0131 isteyen politika yap\u0131c\u0131lar\u0131n rekabet\u00e7i bir d\u00f6viz kuruna ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Analizde, \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin hem nominal hem de reel olarak lirada \u00f6nemli bir d\u00fczenlemeye ihtiyac\u0131 var\u201d ifadeleri yer ald\u0131.<\/p>\n
\u2018P\u0130YASA OLUMLU TEPK\u0130 VERD\u0130\u2019<\/b><\/p>\n
Peach makalesinde T\u00fcrkiye ekonomisinin ortodoksiye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc i\u00e7in yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri s\u0131ralad\u0131 ve risklere dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n
Makalede \u00f6ne \u00e7\u0131kan noktalar \u015f\u00f6yle oldu:<\/p>\n
* T\u00fcrkiye ekonomisi bir politika d\u00fczenlemesine ihtiya\u00e7 duyuyor. D\u00fc\u015f\u00fck faizler ve k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 d\u00f6viz d\u00fczenlemeleri; y\u00fcksek enflasyon, y\u00fcksek cari a\u00e7\u0131k ve a\u015f\u0131r\u0131 de\u011ferli d\u00f6viz kuru gibi b\u00fcy\u00fck ekonomik dengesizliklerin olu\u015fmas\u0131na neden oldu.<\/p>\n
* Mehmet \u015eim\u015fek\u2019in Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na atanmas\u0131, ortodoks ekonomi politikalar\u0131na ge\u00e7i\u015fin olas\u0131 oldu\u011funun ilk ikna edici i\u015fareti. \u015eim\u015fek, yat\u0131r\u0131mc\u0131lar taraf\u0131ndan b\u00fcy\u00fck sayg\u0131 g\u00f6r\u00fcyor ve piyasalar onun atanmas\u0131na olumlu tepki verdi.<\/p>\n
* Erdo\u011fan\u2019\u0131n neden aniden fikrini de\u011fi\u015ftirdi\u011fi belli de\u011fil. Belki de mevcut politikan\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez oldu\u011funu ve se\u00e7imin sona ermesiyle b\u00fcy\u00fcme stratejisine ihtiya\u00e7 kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etti. Sebep ne olursa olsun, yetkililer g\u00fcvenilirli\u011fi yeniden in\u015fa etmek i\u00e7in \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n
\u2018HANG\u0130 ADIMLARIN ATILMASI BEKLEN\u0130YOR?\u2019<\/b><\/p>\n
* Ortodokslu\u011fa do\u011fru ger\u00e7ek bir ge\u00e7i\u015f olacaksa h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde g\u00fcvenilir ad\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00d6ncelik politika yap\u0131c\u0131lar\u0131n para birimi \u00fczerindeki hakimiyetini gev\u015fetmesi olacak.<\/p>\n
* Son aylarda TL\u2019yi yapay olarak desteklemek i\u00e7in \u00e7e\u015fitli d\u00f6viz k\u0131s\u0131tlamalar\u0131 ve merkez bankas\u0131 m\u00fcdahaleleri kullan\u0131ld\u0131. Bunlar se\u00e7imden \u00f6nce ba\u015far\u0131l\u0131 oldu, ancak m\u00fcdahalelerin bir bedeli de oldu. Merkez bankas\u0131n\u0131n zaten tehlikeli derecede d\u00fc\u015f\u00fck seviyelerde olan d\u00f6viz rezervleri daha da d\u00fc\u015ft\u00fc ve T\u00fcrkiye ihracatta rekabet g\u00fcc\u00fcn\u00fc kaybetti.<\/p>\n
* Bir sonraki kilit ad\u0131m, Merkez Bankas\u0131\u2019n\u0131n politikada de\u011fi\u015fiklik yapmas\u0131. Merkez\u2019in ba\u015f\u0131na ge\u00e7ecek ki\u015fiye faizleri keskin bir \u015fekilde y\u00fckseltme \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc verilmeli. Geli\u015fmekte olan piyasalardaki deneyim, enflasyonu tekrar tek haneye getirmek i\u00e7in uzun y\u0131llar y\u00fcksek reel faiz oranlar\u0131n\u0131n gerekti\u011fidir. Bunu yapmak i\u00e7in siyasi engelleri a\u015fmak \u00f6nemli bir zorluk olabilir.<\/p>\n
\u2018CEVAPSIZ SORULAR VAR\u2019<\/b><\/p>\n
* T\u00fcm bunlara ra\u011fmen h\u00e2l\u00e2 cevaps\u0131z sorular var. \u201cFaizlerin yaln\u0131zca kademeli olarak art\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yar\u0131m bir politika de\u011fi\u015fikli\u011fi mi olacak? D\u0131\u015f finansman s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 bu kadar \u015fiddetliyken, politika yap\u0131c\u0131lara zaman kazand\u0131rmak ge\u00e7ici bir strateji mi?\u201d sorular\u0131 yan\u0131tlanmal\u0131.<\/p>\n
* Erdo\u011fan\u2019\u0131n faizleri y\u00fckselttikten sonra 2021\u2019de Merkez Bankas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Naci A\u011fbal\u2019\u0131 aniden g\u00f6revden almas\u0131, yeni atamalarda \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde iyimserli\u011fe kap\u0131lman\u0131n tehlikeleri hakk\u0131nda uyar\u0131 verici bir hikaye.<\/p>\n
* \u015eimdilik, temel odak noktas\u0131 bu politika de\u011fi\u015fikli\u011finin kal\u0131c\u0131 olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak. \u0130ktidar Erdo\u011fan\u2019\u0131n elinde topland\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, ortodoksiye her an son verilece\u011fi tehdidi devam edecek.<\/p>\n
* Erdo\u011fan\u2019\u0131n politika de\u011fi\u015fikli\u011fi ge\u00e7ici olursa T\u00fcrkiye ba\u015fa d\u00f6ner. \u015eiddetli bir para birimi krizi daha b\u00fcy\u00fck bir tehdit haline gelebilir. Bu da sonu\u00e7ta bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde ve kamu maliyesinde b\u00fcy\u00fck gerilimlere neden olabilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Financial Times’ta yer alan bir makalede, T\u00fcrkiye’nin ortodoks ekonomiye d\u00f6n\u00fc\u015f sinyalleri ele al\u0131nd\u0131. Makalede “Ortodoksiye d\u00f6n\u00fc\u015f ger\u00e7ekse, h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde g\u00fcvenilir ad\u0131mlar at\u0131lmas\u0131 gerekiyor” ifadeleri yer ald\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":94731,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[516,5164,646,2121,15],"class_list":["post-94730","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-ekonomi","tag-erdoganin","tag-merkez","tag-politika","tag-turkiye"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94730","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=94730"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94730\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94732,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/94730\/revisions\/94732"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/94731"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=94730"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=94730"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=94730"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}