{"id":99158,"date":"2023-06-15T12:35:05","date_gmt":"2023-06-15T12:35:05","guid":{"rendered":"https:\/\/haberulus.net\/?p=99158"},"modified":"2023-06-15T12:35:05","modified_gmt":"2023-06-15T12:35:05","slug":"yesilcamin-tacsiz-krali-ayhan-isik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/haberulus.net\/?p=99158","title":{"rendered":"Ye\u015fil\u00e7am\u2019\u0131n ta\u00e7s\u0131z kral\u0131: Ayhan I\u015f\u0131k"},"content":{"rendered":"<p>As\u0131l ad\u0131 Ayhan I\u015f\u0131yan olan sanat\u00e7\u0131, 5 May\u0131s 1929\u2019da Selanik g\u00f6\u00e7meni bir ailenin alt\u0131nc\u0131 \u00e7ocu\u011fu olarak \u0130zmir\u2019de d\u00fcnyaya geldi.<\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131, 1967\u2019de Ses Dergisi i\u00e7in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bir yaz\u0131da, ya\u015fam hikayesini \u015fu s\u00f6zlerle aktarm\u0131\u015ft\u0131:<\/p>\n<p>\u201cAlt\u0131 ya\u015f\u0131ndayken babas\u0131z kald\u0131m. \u0130lkokulu Bomonti\u2019deki 44. Okul\u2019da bitirdim. Ortaokula ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnlerde Bab\u0131ali\u2019ye geldim. \u00c7\u00fcnk\u00fc okula gidebilmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmak zorundayd\u0131m. Gazete ve dergilerde hikaye ve kapak resimleri \u00e7izmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131m. \u0130lk kazand\u0131\u011f\u0131m paray\u0131 sanki d\u00fcnm\u00fc\u015f gibi hat\u0131rlar\u0131m; 14 lira. Eve ko\u015fup anneme verdi\u011fim bu m\u00fcjdeyi hi\u00e7 unutmam. Yaz tatilinde Pa\u015fabah\u00e7e \u015ei\u015fe ve Cam Fabrikas\u0131\u2019nda k\u0131r\u0131k \u015fi\u015fe kontrol\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc yapt\u0131m. Haftada 25 lira al\u0131yordum. Vapurla gidip gelirken bo\u015f durmuyor, mecmualar\u0131n \u0131smarlad\u0131klar\u0131 ve ill\u00fcstrasyon denilen renkli resimleri \u00e7iziyordum. \u015eirket-i Hayriye\u2019nin 63 numaral\u0131 S\u00fctl\u00fcce vapuru, sanki benim resim at\u00f6lyem olmu\u015ftu.\u201d<\/p>\n<p>Lisede Mahir \u0130z, Salah Birsel ve R\u0131fat Ilgaz\u2019\u0131n \u00f6\u011frencisi olan sanat\u00e7\u0131, senarist Safa \u00d6nal, karikat\u00fcrist Ferruh Do\u011fan ve ressam, karikat\u00fcrist Semih Balc\u0131o\u011flu ile okul arkada\u015f\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p><strong>Bedri Rahmi Ey\u00fcbo\u011flu\u2019nun \u00f6\u011frencisiydi<\/strong><\/p>\n<p>Ayhan I\u015f\u0131k bir s\u00fcre \u0130stanbul Darphanesi\u2019nde ressaml\u0131k yapt\u0131.<\/p>\n<p>\u0130stanbul Devlet G\u00fczel Sanatlar Akademisi Resim B\u00f6l\u00fcm\u00fc\u2019nde okurken Bedri Rahmi Ey\u00fcbo\u011flu\u2019nun \u00f6\u011frencisi olan sanat\u00e7\u0131, okulda Fikret Otyam, Altan Erbulak, Remzi Ra\u015fa, Adnan Var\u0131nca, Nedim G\u00fcns\u00fcr, Orhan Peker ve Turan Erol ile de d\u00f6nem arkada\u015f\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131, akademiye devam ederken, yaz\u0131 i\u015fleri m\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc Sezai Solelli\u2019nin yapt\u0131\u011f\u0131, d\u00f6nemin tek sinema dergisi olan Y\u0131ld\u0131z mecmuas\u0131na ressam olarak girdi.<\/p>\n<p>Solelli\u2019nin te\u015fvikiyle derginin 1951\u2019de a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 \u201cArtist\u201d yar\u0131\u015fmas\u0131na kat\u0131lan sanat\u00e7\u0131, Belgin Doruk ile birinci oldu ve 22 y\u0131l kamera kar\u015f\u0131s\u0131nda Doruk ile \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Arkada\u015flar\u0131n\u0131n Hollywood star\u0131 Clark Gable\u2019a benzetti\u011fi Ayhan I\u015f\u0131k, yar\u0131\u015fmadaki derecesinin ard\u0131ndan, I\u015f\u0131yan soyad\u0131n\u0131 \u201cI\u015f\u0131k\u201d olarak de\u011fi\u015ftirdi.<\/p>\n<p>Usta sanat\u00e7\u0131, y\u00f6netmenli\u011fini ve senaristli\u011fini M\u00fcnir Hayri Egeli\u2019nin \u00fcstlendi\u011fi, 1951 yap\u0131m\u0131 \u201cYavuz Sultan Selim ve Yeni\u00e7eri Hasan\u201d filmindeki yard\u0131mc\u0131 rol\u00fcyle ilk kez beyazperdede g\u00f6z\u00fckt\u00fc.<\/p>\n<p><strong>Oyuncular\u0131n haklar\u0131 ve disiplini konusundaki ilkeli tavr\u0131yla \u00f6rnek oldu<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6mer L\u00fctfi Akad ile de \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flayan I\u015f\u0131k, Akad\u2019\u0131n T\u00fcrk sinemas\u0131nda ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemini bitiren ve sinemac\u0131lar d\u00f6neminin ilk \u00f6rne\u011fi kabul edilen 1952 yap\u0131m\u0131, \u201cKanun Nam\u0131na\u201d filmindeki rol\u00fcyle b\u00fcy\u00fck be\u011feni kazand\u0131.<\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131, 1953\u2019te akademiden mezun oldu. Ayn\u0131 y\u0131l Akad\u2019\u0131n \u201cKatil\u201d ve \u201c\u00d6ld\u00fcren \u015eehir\u201d filmlerinde oynayan I\u015f\u0131k, 1955\u2019te \u201cKarde\u015f Kur\u015funu\u201d, 1970\u2019te ise \u201c\u0130ngiliz Kemal Lawrence\u2019e Kar\u015f\u0131\u201d filmlerinde rol ald\u0131.<\/p>\n<p>Ayhan I\u015f\u0131k, 1957\u2019de Osman Seden\u2019in \u201cBir Avu\u00e7 Toprak\u201d filminde oynad\u0131.<\/p>\n<p>Hollywood yap\u0131mlar\u0131nda da oynamak isteyen sanat\u00e7\u0131, 1959\u2019da ABD\u2019ye giderek baz\u0131 filmlerde k\u00fc\u00e7\u00fck roller ald\u0131 ve sinema konusunda ara\u015ft\u0131rmalarda bulundu.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019ye d\u00f6nd\u00fckten sonra, setteki oyuncular\u0131n haklar\u0131 ve disiplini konusunda ilkeli bir davran\u0131\u015f sergileyen I\u015f\u0131k\u2019\u0131n bu duru\u015fu, T\u00fcrk sinemas\u0131ndaki bir\u00e7ok yap\u0131mc\u0131ya \u00f6rnek oldu.<\/p>\n<p>Edebi eserlerin sinema uyarlamalar\u0131nda da rol alan sanat\u00e7\u0131, Vedat T\u00fcrkali\u2019nin kaleme ald\u0131\u011f\u0131 \u201cOtob\u00fcs Yolcular\u0131\u201d filmiyle 1961\u2019de yeniden Ye\u015fil\u00e7am\u2019a d\u00f6nd\u00fc.<\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131n\u0131n, ayn\u0131 y\u0131l Belgin Doruk\u2019la rol ald\u0131\u011f\u0131 \u201cK\u00fc\u00e7\u00fck Han\u0131m\u201d filmi seyirci taraf\u0131ndan olduk\u00e7a be\u011fenildi.<\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131, 1965\u2019te Kemal Tahir\u2019in \u201cNamusum \u0130\u00e7in\u201d, 1969\u2019da ise Peyami Safa\u2019n\u0131n \u201cCing\u00f6z Recai\u201d eserinin film uyarlamas\u0131nda rol ald\u0131.<\/p>\n<p>Metin Erksan, Ertem G\u00f6re\u00e7, Halit Refi\u011f ve Memduh \u00dcn ile de \u00e7al\u0131\u015fan I\u015f\u0131k, sergiledi\u011fi rollerle bir\u00e7ok \u00f6d\u00fcle de\u011fer g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Ba\u015far\u0131l\u0131 oyuncu, 1954\u2019te T\u00fcrk Filmleri Festivali\u2019nde, 1962\u2019de Ses dergisinin, 1965\u2019te ise Artist dergisinin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yar\u0131\u015fmada \u201cEn Ba\u015far\u0131l\u0131 Erkek Oyuncu\u201d se\u00e7ildi.<\/p>\n<p>Ye\u015fil\u00e7am y\u0131ld\u0131zlar\u0131n\u0131n 1970\u2019lerde sahneye \u00e7\u0131kma ve plak doldurma modas\u0131na uyan sanat\u00e7\u0131, 1972\u2019de M\u00fcnir Nurettin Sel\u00e7uk\u2019tan ders alarak, klasik T\u00fcrk m\u00fczi\u011fi dal\u0131nda sahne denemeleri yapt\u0131 ve 45\u2019lik bir plak doldurdu.<\/p>\n<p>Usta oyuncu, \u00e7e\u015fitli reklam filmlerinde de rol ald\u0131, 1975\u2019ten sonra ise oyunculu\u011fun yan\u0131 s\u0131ra yap\u0131mc\u0131, senarist ve y\u00f6netmen olarak T\u00fcrk sinemas\u0131na katk\u0131da bulundu.<\/p>\n<p><strong>\u201cSinemac\u0131l\u0131k asla modern bir k\u00f6lelik sistemine d\u00f6n\u00fc\u015fmemelidir\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Ayhan I\u015f\u0131k, 1976\u2019da ba\u015frol\u00fcnde yer ald\u0131\u011f\u0131 ve y\u00f6netmen koltu\u011funa oturdu\u011fu \u201c\u00d6rg\u00fct\u201d filmini \u00e7ekti. Ayn\u0131 y\u0131llarda \u0130talyan yap\u0131mc\u0131larla \u00e7ekti\u011fi ve ba\u015frol\u00fcn\u00fc Klaus Kinski ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u201cLa Mano Che Nutre La Morte\u201d ve \u201cLe Amanti Del Mostro\u201d filmlerini yapt\u0131.<\/p>\n<p>Bu filmler, \u0130talya\u2019n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Avrupa\u2019n\u0131n baz\u0131 \u00fclkelerinde vizyona girdi ancak sans\u00fcr nedeniyle T\u00fcrkiye\u2019de seyirciyle bulu\u015fmad\u0131.<\/p>\n<p>Ye\u015fil\u00e7am\u2019da genellikle tuttu\u011funu koparan, mert, b\u0131\u00e7k\u0131n mahalle delikanl\u0131s\u0131 karakterlerine hayat veren sanat\u00e7\u0131, 200\u2019e yak\u0131n filmde rol ald\u0131.<\/p>\n<p>\u0130zleyicilerin \u201cTa\u00e7s\u0131z Kral\u201d ismini takt\u0131\u011f\u0131 I\u015f\u0131k, T\u00fcrk sinemas\u0131nda ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lara ili\u015fkin yapt\u0131\u011f\u0131 bir a\u00e7\u0131klamada, \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemi\u015fti:<\/p>\n<p>\u201c1958\u2019de Hollywood\u2019a gittim. Orada yakla\u015f\u0131k bir y\u0131l boyunca bizim mesle\u011fin ne t\u00fcr kurallara ba\u011fl\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6zlemledim. D\u0131\u015far\u0131da film oyuncular\u0131na emekleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda vadeli senetler vermek gibi tuhaf uygulamalar yoktur, \u00e7al\u0131\u015fma ve dinlenme saatleri titizlikle kontrol alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Sendika b\u00fct\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 denetler. Piyasada hak ihlali yaratacak i\u015flerin yap\u0131lmas\u0131na engel olur.<\/p>\n<p>E\u011fer ki Ye\u015fil\u00e7am\u2019\u0131n gelecekte gen\u00e7 insanlar\u0131 ac\u0131mas\u0131zca yiyip yutan dev bir s\u00f6m\u00fcr\u00fc mekanizmas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesini istemiyorsak, ne yap\u0131p edip bir \u2018Sinema Kanunu\u2019 \u00e7\u0131kartmal\u0131, ciddi bir sendika kurmal\u0131 ve b\u00fct\u00fcn personelin, daha mesle\u011fe ilk ad\u0131m\u0131n\u0131 atar atmaz sigortaland\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gereken kanuni bask\u0131y\u0131 i\u015fverenler \u00fczerinde kurmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>Ben kendi ad\u0131ma film setlerinin bu \u00fclkede hem oyuncu hem y\u00f6netmen hem de di\u011fer teknik elemanlar i\u00e7in birer zul\u00fcm \u00e7ekme yeri de\u011fil de profesyonel bir i\u015f sahas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesi i\u00e7in elimden her ne gelirse yapaca\u011f\u0131m. Sinemac\u0131l\u0131k asla modern bir k\u00f6lelik sistemine d\u00f6n\u00fc\u015fmemelidir. Sinema bir sanat, sinemac\u0131 da bir sanat\u00e7\u0131d\u0131r. Buna yak\u0131\u015f\u0131r muamele g\u00f6rmelidir.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015fine sayg\u0131l\u0131 bir oyuncuydu<\/strong><\/p>\n<p>Sanat\u00e7\u0131n\u0131n, 1970\u2019li y\u0131llarda yazmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve vefat\u0131ndan sonra tefrika halinde yay\u0131mlanan \u201cHayat\u0131m\u201d adl\u0131 hat\u0131rat kitab\u0131 ile yaz\u0131p, \u00e7izdi\u011fi \u201cA\u015fka \u0130nanm\u0131yorum\u201d adl\u0131 resimli roman\u0131 bulunuyor.<\/p>\n<p>\u00d6zel ya\u015fam\u0131nda g\u00f6sterdi\u011fi \u00f6zen ve e\u015fine olan sevgisini her f\u0131rsatta dile getiren sanat\u00e7\u0131n\u0131n, G\u00fcl\u015fen I\u015f\u0131k ile evlili\u011finden 1962\u2019de k\u0131z\u0131 Serap d\u00fcnyaya geldi.<\/p>\n<p>E\u015fi G\u00fcl\u015fen I\u015f\u0131k, TRT Ar\u015fiv\u2019de yer alan Haldun Dormen\u2019le ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi s\u00f6yle\u015fide \u015funlar\u0131 anlatm\u0131\u015ft\u0131:<\/p>\n<p>\u201c17 y\u0131l evli kald\u0131k. Sinemada ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 problemleri her zaman eve getirirdi. Ba\u015ftan sona bana anlat\u0131rd\u0131. Sonra rahatlar ve uyurdu b\u00f6ylelikle. Ben sabaha kadar uyuyamazd\u0131m. Yap\u0131mc\u0131 olduktan sonra sorunlar daha da fazlala\u015ft\u0131. Yaz\u0131hanede gidip, film \u00e7ekti\u011fi zamanlar ona yard\u0131m ediyordum. Her film \u00e7ekiminde sabah 8\u2019den ak\u015fam 8\u2019e kadar yaz\u0131hanede otururduk. Herkesle ben muhatap olurdum. Yerine g\u00f6re yumu\u015fak, yerine g\u00f6re sert biriydi. \u00c7ok farkl\u0131 roller oynad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in evde de \u00e7ok farkl\u0131 hallerde olurdu. Bazen rol\u00fcn\u00fcn tesirinde kal\u0131rd\u0131.\u201d<\/p>\n<p><strong>Sadri Al\u0131\u015f\u0131k ile dostlu\u011fu<\/strong><\/p>\n<p>Sadri Al\u0131\u015f\u0131k ile Ayhan I\u015f\u0131k, 1951\u2019de bir film setinde tan\u0131\u015farak, uzun y\u0131llar birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle \u201cK\u00fc\u00e7\u00fck Han\u0131m\u201d serisiyle dostluklar\u0131 peki\u015fen ikilinin ba\u011flar\u0131 zaman i\u00e7erisinde olgunla\u015farak, I\u015f\u0131k\u2019\u0131n vefat\u0131na kadar hi\u00e7 kopmad\u0131. T\u00fcrk sinemas\u0131nda \u00f6rnek g\u00f6sterilen dostluklar\u0131 sonucu ikili, \u201cYe\u015fil\u00e7am\u2019\u0131n B\u0131\u00e7k\u0131n Delikanl\u0131lar\u0131\u201d olarak an\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Sadri Al\u0131\u015f\u0131k K\u00fclt\u00fcr Merkezi taraf\u0131ndan uzun y\u0131llar, Ayhan I\u015f\u0131k ad\u0131na \u00f6zel \u00f6d\u00fcller verildi.<\/p>\n<p>\u201cBir Yudum \u0130nsan-Ayhan I\u015f\u0131k\u201d adl\u0131 belgeselde, sanat\u00e7\u0131 \u00c7olpan \u0130lhan, Ayhan I\u015f\u0131k i\u00e7in \u015fu de\u011ferlendirmede bulunmu\u015ftu:<\/p>\n<p>\u201cBir g\u00f6r\u00fcnen star Ayhan vard\u0131, bir de dost, arkada\u015f, sevecen, bize yak\u0131n Ayhan I\u015f\u0131k vard\u0131. Star Ayhan I\u015f\u0131k, starl\u0131\u011f\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00f6zelliklerini ta\u015f\u0131yan ve ondan asla \u00f6d\u00fcn vermeyen, her \u015feyin en iyisini yapan, her konuda \u00e7ok dikkatli prensipleri olan ve sinemay\u0131 \u00e7ok seven, mesle\u011finde en ufak bir taviz vermeden oyunculu\u011fun onurunu her zaman iyi ta\u015f\u0131m\u0131\u015f bir stard\u0131. Bence T\u00fcrk sinemas\u0131nda Ayhan I\u015f\u0131k bir efsaneydi. Onunla T\u00fcrk sinemas\u0131 pek \u00e7ok \u015fey kazanm\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>Ayhan I\u015f\u0131k, 13 Haziran 1979\u2019da \u0130stanbul\u2019da Bebek\u2019teki evinin balkonunda istirahat etti\u011fi s\u0131rada beyin kanamas\u0131 ge\u00e7irdi. \u00dc\u00e7 g\u00fcn yo\u011fun bak\u0131mda kalan sanat\u00e7\u0131, 16 Haziran 1979\u2019da hen\u00fcz 50 ya\u015f\u0131ndayken hayat\u0131n\u0131 kaybetti. <strong>(AA)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Ay\u015fecik&#8221;, &#8220;Sezercik&#8221;, &#8220;Ac\u0131 Hayat&#8221;, &#8220;K\u00fc\u00e7\u00fck Han\u0131m&#8221; ve &#8220;Kanun Nam\u0131na&#8221; adl\u0131 yap\u0131mlar\u0131n da aralar\u0131nda bulundu\u011fu unutulmaz bir\u00e7ok Ye\u015fil\u00e7am filminde ba\u015frol oynayan Ayhan I\u015f\u0131k&#8217;\u0131n vefat\u0131n\u0131n \u00fczerinden 44 y\u0131l ge\u00e7ti.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99159,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[287,197,114,3872,4160],"class_list":["post-99158","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-film","tag-oyuncu","tag-rol","tag-sanatci","tag-sinema"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=99158"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99158\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":99160,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/99158\/revisions\/99160"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/99159"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=99158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=99158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/haberulus.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=99158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}